به گزارش پایگاه فکر و فرهنگ مبلغ، تا به حال عاشق کسی شدهاید که همه با انتخابتان مخالف باشند، اما هیچ دلیل منطقی نتوانید برای احساستان پیدا کنید؟ شاید پاسخ این سؤال را نه در قلب، بلکه در تجربههای دوران کودکیتان باید جستوجو کرد؛ جایی که سبک دلبستگی ما شکل میگیرد و بعدها بر انتخاب شریک زندگی اثر میگذارد.
چرا همیشه عاشق آدمهای اشتباه میشویم؟
وقتی صحبت از انتخاب همسر میشود، اغلب ما یک لیست بلندبالا از خواستهها در ذهن داریم. اما آیا واقعاً مغز منطقی ما تنها تصمیمگیرندهی این میدان است؟
بنابر روایت فارس، در صحبتهایی با الهام امینی، زوجدرمانگر نشستهایم تا ببینیم گذشتهی ما چطور برای آیندهی عاطفیمان تصمیم میگیرد.
فراتر از چکلیستهای منطقی
بسیاری از ما گمان میکنیم با چشمانی کاملاً باز و فقط بر اساس عقل تصمیم میگیریم، اما الهام امینی پرده از یک واقعیت روانشناختی مهم برمیدارد و میگوید:
«بسیاری از افراد فکر میکنند که همسرشان را فقط بر اساس معیارهایی مثل اخلاق، تحصیلات، شغل یا ظاهر انتخاب میکنند. اما پژوهشهای روانشناسی نشان میدهد که الگوهای عاطفی شکلگرفته در دوران کودکی نیز بر انتخاب شریک زندگی و کیفیت رابطه تأثیر میگذارند.»بذر دلبستگی از کجا میآید؟
این الگوهای عاطفی که تا این حد در زندگی مشترک ما قدرت دارند، دقیقاً از کجا سرچشمه میگیرند؟ این روانشناس در پاسخ به این سؤال توضیح میدهد:
«دلبستگی، سرنوشت قطعی انسان نیست، اما میتواند توضیح دهد چرا بعضی افراد به سمت روابط خاصی کشیده میشوند یا در رابطه رفتارهای مشابهی را بارها تکرار میکنند. دلبستگی، الگویی است که از رابطه اولیه کودک با مراقبانش شکل میگیرد و بر این باورها اثر میگذارد: آیا دیگران قابل اعتماد هستند؟ آیا من دوستداشتنی هستم؟ وقتی به کسی نزدیک شوم چه اتفاقی میافتد؟ این الگوها بعدها وارد روابط عاطفی و ازدواج میشوند.»
تلهی جذابیت چطور ما را گرفتار میکند؟
وقتی این باورهای بنیادین وارد دنیای بزرگسالی میشوند، انتخابهای ما را به شکل ناخودآگاه هدایت میکنند. امینی با اشاره به سبکهای مختلف دلبستگی میگوید:
«فرد اضطرابی ممکن است جذب فردی شود که فاصله عاطفی بیشتری دارد، چون همان احساس ناپایداری و تلاش برای جلب محبت را تجربه میکند که برایش آشناست.»
او در ادامه درباره سبک دیگر دلبستگی توضیح میدهد:
«فرد اجتنابی ممکن است از افرادی که خواهان صمیمیت زیاد هستند فاصله بگیرد یا در رابطه احساس فشار کند.»
چرخهی معیوب فرار و تعقیب
اما بحران اصلی زمانی شکل میگیرد که این دو الگوی متفاوت در یک رابطه عاطفی روبهروی هم قرار میگیرند. این زوجدرمانگر این چالش را اینگونه توصیف میکند:
«گاهی این ترکیب باعث شکلگیری چرخهای میشود که یکی برای نزدیکی بیشتر تلاش میکند و دیگری بیشتر فاصله میگیرد.»
شما اسیر گذشته نیستید
با شنیدن این توضیحات، شاید این نگرانی پیش بیاید که ما قربانی کودکیمان هستیم و راه گریزی نداریم. اما امینی با تأکید بر نگاهی غیرجبرگرایانه میگوید:«داشتن یک سبک دلبستگی خاص به این معنا نیست که ازدواج شما محکوم به شکست یا موفقیت است.»
در نهایت، برای اینکه بتوانیم از چرخههای آسیبزا فاصله بگیریم و رابطهای سالمتر بسازیم، این روانشناس بر سه مهارت کلیدی تأکید میکند:
«آنچه اهمیت بیشتری دارد این است که، سبک خود را بشناسید، سبک طرف مقابل را درک کنید، و مهارتهای ارتباطی و تنظیم هیجان را یاد بگیرید. این آگاهی میتواند از بسیاری از سوءتفاهمها و تعارضهای تکراری جلوگیری کند.»
