به گزارش خبرنگار اقتصادی تابناک؛ اوراق سلف سکه بانک مرکزی با نماد «عسکه۲» امروز از ساعت ۱۱:۴۵ تا ۱۲ در مرحله پیشگشایش قرار داشت و سپس از ساعت ۱۲ تا ۱۸ وارد وضعیت ثبت سفارش و معامله شد.
بانک مرکزی پیشتر اعلام کرده بود که عرضه ۱۰۰ هزار قطعه سکه در قالب اوراق سلف موازی از ۱۸ شهریور آغاز میشود. بر این اساس، در مرحله نخست این طرح، ۱۰۰ هزار قطعه سکه تمام بهار آزادی با سررسید سهماهه عرضه خواهد شد. دارندگان این اوراق در سررسید میتوانند سکه را بهصورت فیزیکی تحویل بگیرند یا از سود ۷ درصدی تعیینشده برای این اوراق بهرهمند شوند.
در دقایق ابتدایی آغاز ثبت سفارش، قیمتهای پیشنهادی برای این اوراق حدود چهار میلیون تومان بالاتر از نرخ سکه در بازار آزاد قرار گرفت؛ موضوعی که برای بسیاری از فعالان بازار پرسشبرانگیز شد. حتی برخی کاربران در فضای مجازی اینگونه برداشت کردند که خریداران، چشمانداز افزایش بیشتر قیمت سکه را در ذهن دارند و حاضرند از هماکنون بهای بالاتری پرداخت کنند.
با این حال، با آغاز معاملات نهایت به سطحی پایینتر از نرخ بازار آزاد رسید؛ اتفاقی که باعث شد روند معاملات و سازوکار عرضه، طبیعیتر و متعادلتر ارزیابی شود. بهطوریکه در نهایت، قیمت معاملهشده برای اوراق سلف سکه معادل حدود ۲۳۵ میلیون تومان ثبت شد؛ رقمی که در مقایسه با نرخ سکه در بازار آزاد، نزدیک به ۶ میلیون تومان کمتر است.
اوراق سلف سکه فقط نیمی از خریداران را جذب کرد
پیام الیاسکردی، کارشناس بازارهای مالی، در گفتوگو با خبرنگار تابناک اظهار کرد: «با عرضه اوراق در حجم قابل توجه، نرخهای ابتدایی کاهش یافت و حتی به کمتر از بازار آزاد رسید. این در حالی است که عرضه اوراق سلف سکه از سوی بانک مرکزی تا ساعت ۱۸ امروز در بورس ادامه دارد و بررسیها نشان میدهد تاکنون حدود نیمی از این ۱۰۰ هزار سکه به فروش رسیده و نیمی دیگر همچنان باقی مانده است. باید دید در روزهای آینده، ادامه عرضه در چه سطوح قیمتی انجام خواهد شد.»
وی افزود: «شخصاً انتظار چنین وضعیتی را داشتم و پیشبینی میکردم که فقط حدود نیمی از این حجم عرضه با استقبال مواجه شود؛ چراکه بسیاری از خریداران هنوز اطمینان کافی به بانک مرکزی و سازوکار بورس ندارند و ترجیح میدهند سکه را بهصورت فیزیکی از بازار تهیه کنند. در واقع، بانک مرکزی عرضه را انجام داده، اما نیمی از آن هنوز به فروش نرسیده است.»
این کارشناس بازارهای مالی در توضیح سازوکار این اوراق گفت: «موضوع، عرضه اوراق سلف سکه است و بانک مرکزی باید در ازای این اوراق، سکهها را به بورس کالا تحویل دهد. خریداران نیز میتوانند سه ماه بعد برای دریافت فیزیکی سکه مراجعه کنند یا پیش از سررسید، این اوراق را در بازار خرید و فروش کنند.»
بانک مرکزی در حال آزمون ابزارهای جدید کنترل بازار ارز است
الیاسکردی در ادامه با اشاره به هدف سیاستگذار پولی از اجرای این طرح تصریح کرد: «به نظر میرسد بانک مرکزی در حال آزمون روشهایی است تا مشخص شود این ابزارها تا چه اندازه میتوانند در مسیر کنترل رشد نرخ ارز اثرگذار باشند. به بیان دیگر، سوال اصلی این است که آیا این روشها میتوانند در روند افزایشی نرخ ارز، نوعی دستانداز ایجاد کنند یا خیر.»
وی معتقد است هدف بانک مرکزی الزاماً کاهش نرخ دلار نیست، بلکه بیشتر بر کنترل سرعت رشد آن متمرکز شده است. او در این باره گفت: «بانک مرکزی بهدنبال آن نیست که نرخ دلار را پایین بیاورد، بلکه میخواهد آهنگ افزایش آن را مدیریت کند تا رشد نرخ ارز بهصورت کنترلشدهتری رخ دهد.»
به گفته این کارشناس، تعریف ابزارهایی مانند صندوق سرمایهگذاری ارزی که قرار است پذیرهنویسی آن در آینده آغاز شود نیز در همین چارچوب قابل ارزیابی است. او توضیح داد: «هدف از این ابزارها، کنترل روند رشد نرخ ارز است؛ نه به این معنا که قیمت ارز الزاماً کاهش یابد، بلکه اگر قرار است نرخ ارز مثلاً ۱۰ هزار تومان افزایش پیدا کند، این رشد بهجای آنکه ظرف یک هفته رخ دهد، در بازه زمانی طولانیتری توزیع شود.»
