شرایط بسکتبال ایران را از هر سویی که نگاه کنیم، با ابهامات در تصمیمگیری و چالشهای نتیجهگیری مواجه است. در حالی که دوره چهار ساله جواد داوری ۶ ماه پیش به پایان رسید و وزارت ورزش و جوانان درباره بسکتبال رویکرد متفاوتی نسبت به سایر فدراسیونها داشت.
به گزارش سرویس ورزشی تابناک، وضعیت بسکتبال ایران در چند سال اخیر و با مدیریت جواد داوری، چندان جای دفاع ندارد. آخرین مشکلات بسکتبال ایران هم چندان دور نبوده و موضوع انتخاب وسلین ماتیچ صربستانی در ساختار بسکتبال ایران و تیم ملی زیر ۱۸ سال، اوج شاهکار بود که در نهایت هم به نتایج ضعیفی ختم شد.
فدراسیون بسکتبال به محض ورود وسلین ماتیچ به ایران، اعلام کرد که سرمربی تیم ملی بسکتبال زیر ۱۸ سال به ایران آمده است، اما پس از جنجالها و حواشی بسیار، جواد داوری اعلام کرد او از ابتدا هم قرار بوده مدیرفنی باشد. با این حال تیم ملی زیر ۱۸ سال پسران ایران با هدایت ماتیچ یا مدیریت فنی او، هیچ دستاوردی نداشت. این تیم با کسب چهار پیروزی برابر تیمهای قطر، سریلانکا، هند و چین تایپه و شکست برابر چین، استرالیا و ژاپن، در جایگاه ششم رقابتهای کاپ آسیا زیر ۱۸ سال ۲۰۲۶ قرار گرفت تا بار دیگر تصمیمات غلط فدراسیون مورد نقد قرار بگیرد.
نکته جالب درباره انتخاب ماتیچ به سابقه او بازمیگردد؛ محمود مشحون، رئیس وقت فدراسیون بسکتبال ۱۴ سال پیش به دنبال ناکامی تیم ملی در جام ملتهای آسیا ۲۰۱۱ در گفتوگویی اعلام کرد که «وسلین ماتیچ به عمد علیه تیم ملی کار کرد تا تیم نتیجه نگیرد.» مشحون تأکید کرده بود که مدارک کافی هم در این زمینه دارد. حتی به فرض که چنین حرفی درست نبوده، اما حتی شائبه آن هم به خودی خودی آنقدر سنگین بود که فدراسیون بسکتبال بار دیگر سراغ این مربی نرود. در بسکتبال دنیا، مربی به وفور وجود دارد و سؤال اینجاست که چرا جواد داوری سراغ این مربی رفت و تیم ملی زیر ۱۸ سال فدای چنین تصمیم اشتباهی شد؟
تصمیمات اشتباه پشت اشتباه در فدراسیون بسکتبال در حالی رقم میخورد که نمیتوان نقش وزارت ورزش و جوانان را هم نادیده گرفت؛ انگار در وزارت ورزش و جوانان، مسئله نظارت جدی گرفته نمیشود یا برخی فدراسیونها استثنا هستند که شامل نظارت نمیشوند. یعنی با هر نتیحه و عملکردی، رئیس فدراسیون سفت و محکم میز و صندلی خود را حفظ میکند. اردیبهشت ماه ۱۴۰۵ بود که تابناک در گزارشی با عنوان «قانون پشت درهای جنگ؛ تعلیق نانوشته بسکتبال» به برخورد متفاوت وزارت ورزش و جوانان در مورد فدراسیون بسکتبال برخلاف سایر فدراسیونها اشاره داشت. اینکه برخلاف بسیاری از فدراسیونها که با پایان دوره ریاست، یا انتخابات برگزار شده یا سرپرست تعیین میشود، حکم شد تا جواد داوری به عنوان سرپرست فدراسیون در جایگاه خود ابقا شود.
- بیشتر بخوانید:
- ۴۰ در ۴۰؛ سقوط آزاد بسکتبال ایران در ۴۰ ماه ریاست داوری
فدراسیون بسکتبال در این سالها بیشتر از اینکه دستاوردی داشته باشد، دستاوردسازی کرده است. البته این به معنای نادیده گرفتن، معدود نتایج کسب شده از جمله برنز کاپ آسیا در سال ۲۰۲۵ نیست، اما برآیند کلی نشان دهنده ضعفهای آشکار و تصمیمات غلط است؛ از انتخاب ماتیچ در ساختار بسکتبال ایران تا شیوه مدیریت تیمهای ملی، از جمله بسکتبال سه نفره که در ادامه به آن خواهیم پرداخت. جایی که اخیراً هم شاهد شیوه جدیدی از دستاوردسازی بودیم.
فدراسیون بسکتبال در حالی از عملکرد تیمهای سهنفره دختران و پسران ایران در لیگ جوانان آسیا بهعنوان موفقیت یاد کرده بود که در عالم حقیقت، هر دو تیم اعزامی به رقابتهای یاد شده حذف شدند! تیم پسران در مکان دوم و تیم دختران در مکان سوم گروههای مقدماتی بسکتبال سهنفره لیگ جوانان آسیا قرار گرفتند و صعود نکردند، اما در کمال تعجب این نتایج از سوی فدراسیون بسکتبال به عنوان «نایبقهرمانی» و «سومی آسیا» مطرح شد. آن هم در شرایطی که مسابقات قاره آسیا، در سه منطقه تقسیمبندی شده برگزار شد و طبیعتاً دوم و سوم شدن، در گروه یک منطقه به معنای نایب قهرمانی و سومی تلقی نمیشود.
نتایج تیمهای ایران در این لیگ، بار دیگر ضعف ساختاری بسکتبال سهنفره کشور و سوءمدیریت حاکم بر آن را آشکار کرد. برخلاف بسیاری از کشورهای آسیایی که برای بسکتبال سهبهسه دارای برنامه مستقل، لیگ تخصصی، مسیر استعدادیابی و بازیکنان حرفهای هستند، در ایران هنوز چنین ساختاری وجود ندارد. بهطور معمول با نزدیکشدن به هر رویداد، تعدادی از ملیپوشان بسکتبال یا بازیکنان خطخورده از اردوهای تیمملی به بسکتبال سهبهسه منتقل میشوند و در نهایت ترکیب اعزامی را تشکیل میدهند.
نتایج کسب شده در بسکتبال سه نفره لیگ جوانان آسیا را، این بار نمیتوان به کمتجربگی بازیکنان نسبت داد. حتی آمار ثبتشده در سامانه فیبا نیز نشان میدهد که بسیاری از بازیکنان ایرانی، تعداد بازیهای رسمی بیشتری نسبت به برخی رقبای خود داشتهاند.
در بخش دختران نیز انتظار میرفت تیم ایران مقابل حریفانی از شرق و آسیای مرکزی نتایج بهتری کسب کند، بهویژه آنکه بازیکنان چین و ژاپن حاضر در این رقابتها نیز جزو چهرههای شاخص و دارای رتبهبندی (رنکینگ) بالای سهنفره کشورشان نبودند.
نتایج تیمهای ایران در دور مقدماتی بیش از هر چیز نشان داد که مشکل اصلی، نبود مدیریت شفاف و روزآمد و بدون برنامه مدون و حرفهای برای توسعه بسکتبال سهبهسه است. بازیای که هنوز در ایران هویت مستقل ندارد و تا زمانی که این نگاه تغییر نکند، تکرار چنین نتایجی دور از انتظار نخواهد بود.
شرایط بسکتبال ایران را از هر سویی که نگاه کنیم، با ابهامات در تصمیمگیری و چالشهای نتیجهگیری مواجه است. در حالی که دوره چهار ساله جواد داوری ۶ ماه پیش به پایان رسید و وزارت ورزش و جوانان درباره بسکتبال رویکرد متفاوتی نسبت به سایر فدراسیونها داشت. جواد داوری با پایان دوره ریاست، خودش به عنوان سرپرست ابقا شد تا بحران مدیریتی همچنان در این فدراسیون ادامه داشته باشد. این تصمیمات نشان میدهد که گویی مدیریت در وزارت ورزش و جوانان هم جزیرهای دنبال میشود و سلیقه شخصی، در تصمیمات دخیل است.
