برترین‌ها: «میشه بپرسم ماهی چقدر درآمد دارید؟ با این پول می‌رسید یک ماه را سر کنید؟ من که نمی‌رسم، وجداناً چه غلطی کنم؟ یعنی این قسط دهن من را سرویس کرده…»
این بخشی از نوشته کاربری با نام تی‌تی در شبکه‌های اجتماعی است؛ متنی کوتاه که شاید شبیه گلایه‌های روزمره خیلی از خانواده‌ها باشد؛ گلایه از اینکه درآمدها دیگر به اندازه گذشته جوابگوی هزینه‌ها نیستند و حتی داشتن یک حقوق ثابت هم لزوماً به معنای آرامش مالی نیست.
در روزهایی که بحث هزینه‌های زندگی، اجاره، اقساط و قیمت کالاهای روزمره به یکی از دغدغه‌های اصلی مردم تبدیل شده، هر بار انتشار چنین نوشته‌هایی این سؤال را مطرح می‌کند که فاصله میان درآمد و هزینه‌های واقعی زندگی چقدر شده است.
افزایش حقوق در راه است؛ اما آیا قدرت خرید برمی‌گردد؟
بر اساس ضوابط مالی تهیه و تدوین لایحه بودجه ۱۴۰۶ که از سوی دولت ابلاغ شده، متوسط افزایش حقوق کارکنان دولت برای سال آینده ۳۵ درصد پیش‌بینی شده است؛ افزایشی که قرار است به شکل پلکانی اجرا شود تا حقوق‌های پایین‌تر سهم بیشتری از افزایش داشته باشند.
اما مسئله اصلی برای بسیاری از مردم فقط «عدد افزایش حقوق» نیست؛ بلکه این است که این افزایش در برابر رشد هزینه‌ها چه اثری روی زندگی واقعی خواهد داشت.
وقتی تورم از افزایش حقوق جلو می‌زند
اما نگرانی اصلی مردم فقط رقم افزایش حقوق نیست؛ مسئله اینجاست که آیا این افزایش می‌تواند جلوی کوچک‌تر شدن سفره‌ها را بگیرد یا نه. بر اساس آخرین گزارش‌های تورمی، فشار قیمت‌ها همچنان بالاست؛ بانک مرکزی اعلام کرده تورم دوازده‌ماهه منتهی به مهرماه ۱۴۰۵ به ۷۱.۴ درصد رسیده و تورم نقطه‌به‌نقطه نیز ۸۳.۵ درصد ثبت شده است.
یعنی حتی اگر افزایش متوسط ۳۵ درصدی حقوق کارکنان دولت در سال آینده اجرایی شود، همچنان فاصله قابل توجهی میان رشد درآمدها و رشد قیمت‌ها وجود دارد. برای بسیاری از خانوارها، افزایش حقوق زمانی معنا پیدا می‌کند که بتواند هزینه‌های اصلی زندگی مانند اجاره مسکن، خوراک، حمل‌ونقل، درمان و سایر مخارج ضروری را پوشش دهد؛ موضوعی که در شرایط تورمی فعلی به یکی از بزرگ‌ترین دغدغه‌های مردم تبدیل شده است.
حقوق یک کارگر چقدر جوابگوی زندگی است؟
در سال‌های اخیر، یکی از بحث‌های همیشگی این بوده که حداقل حقوق و دستمزد تا چه اندازه با هزینه واقعی زندگی فاصله دارد. حداقل‌بگیران، به‌خصوص کارگران و مستأجران، معمولاً بیشترین فشار را از افزایش قیمت‌ها تجربه می‌کنند؛ چرا که بخش بزرگی از درآمد آن‌ها صرف هزینه‌های ثابت مانند اجاره و قبض‌ها می‌شود.
در چنین شرایطی، برای بسیاری از خانواده‌ها دیگر سؤال فقط این نیست که «چقدر درآمد داری؟» بلکه این است که «چقدر از درآمدت بعد از پرداخت هزینه‌های ضروری باقی می‌ماند؟»
روایت کاربران از دخل و خرج؛ از حقوق ۴۰ میلیونی تا درآمد ۸۰ میلیونی
انتشار توییت تی‌تی باعث شد کاربران زیادی از تجربه شخصی خود درباره وضعیت مالی‌شان بنویسند.
کاربری با نام فرفری نوشته است: «ثابت نیست ولی میانگین ۴۰ تومن میشه که همش میره برای اقساط و فعلاً تنها برگ برنده‌م اینه که مجردم!»
او در ادامه نوشته:
«با توجه به وضعیتی که داریم، بهتره تا جایی که مقدوره وام بگیری و هر چی نیاز داری رو تهیه کنی، چون بعدش دیگه نه ولمون میدن و نه چیزی به قیمت سابق می‌مونه و همش میشه حسرت و حیرت.»
کاربری به نام ملیکا نیز از شرایط روزهای پایانی ماه نوشته است:
«امروز ۱۸ امه و تا ۳۰ ام ۱۲ روز مونده و من تو حسابم فقط ۳۰۰ تومن پول دارم. به نظرت تا ۱۲ روز آینده با ۳۰۰ تومن می‌رسم؟»
تی‌تی در پاسخ به او نوشته: «ببین حالا دختری، من بهتر درک می‌کنی. خدا نکنه یه چیزی تموم شه؛ مثلاً ریمل، همه پشت هم تموم میشه و قیمت همه‌شون هم بالا رفته. جدا از این وسایل شخصی و لباس بگذریم، پول کرایه اسنپ رفت‌وآمد بگذریم، بخوایم فقط نفس بکشیم باز پول خرج میشه. جدی موندم.»
«مشکل فقط مقدار درآمد نیست»
کاربری با نام الکس نگاه دیگری به موضوع داشته و نوشته است:
«مسئله مبلغ درآمد نیست. مثلاً من الان حقوق بین ۵۰ تا ۶۰ تومن در ماه دارم و می‌گم اگه حقوقم ۷۰ تا ۸۰ بود خیلی عالی بود، ولی اگه از همین ماه درآمدم بشه ۸۰ میلیون، دو ماه دیگه می‌گم ایکاش حقوقم ۱۰۰ تومن بود. خودمون برای خودمون چاله می‌کنیم. ولی اوضاع اقتصادی واقعاً اسفبار شده.» او تأکید کرده که بسیاری از افراد با وجود افزایش درآمد، باز هم احساس فشار مالی دارند.
کاربری به نام حکمت نیز از شرایط خودش نوشته است: «با سلام. اینجانب با دارا بودن ارشد بازرگانی نگهبان هستم. ماهی ۳۵ میلیون دریافتی دارم و همچنین در اسنپ به عنوان راننده در خدمت همشهریان هستم و ماهی حدوداً ۲۰ تومن نیز از رانندگی درمی‌آورم. فلذا با این توصیفات و اوصاف: هیچی باقی نمی‌ماند!»
در ادامه این بحث، برخی کاربران معتقدند مسئله فقط درآمد پایین نیست، بلکه تغییر مداوم سطح هزینه‌هاست.
علی نوشته است: «شما تنها نیستی، با ۱۰۰+ میلیون هم نمی‌شه. با کمترش سخت‌تر، نمی‌شه با بیشترش هم به کیفیت ۶ ماه پیش زندگی کرد.»
عمو سهیل نیز نوشته است: «حقوق یه بحثه، هزینه‌هام یه بحث دیگه. یکی مثل من تمام هزینه‌های زندگی رو دوشش هست؛ از اجاره خونه تا اقساط و مایحتاج. پس درآمد من ممکنه برای خودم به سختی بگذره ولی برای یکی که هزینه‌های کمتری داره زیاد باشه. تجربه من میگه کنترل هزینه‌ها الان مهم‌ترین مهارتیه که میشه یاد گرفت.»
نیما هم نوشته: «هرکی هر مقداری که درآمد داره، سبک زندگیش به همون صورت شکل گرفته. فقط مسئله اصلی اینجاست که هیچ‌کس دیگه نمی‌تونه به استاندارد قبلیش برگرده.»
در میان این واکنش‌ها، برخی کاربران معتقدند فشار اقتصادی محدود به گروه خاصی نیست.
مریم نوشته است: «هر که بامش بیش، برفش بیشتر. هر کی اندازه خودش قسط، بدهی، اجاره و مشکلات داره. همه توی فشارن.»
مسئله درآمد و هزینه، برای بسیاری از مردم به یک دغدغه روزمره تبدیل شده است؛ دغدغه‌ای که فقط با افزایش عدد حقوق حل نمی‌شود!
