تصور کنید تاریخ آزمون آیلتس را ثبت کرده‌اید و حالا تقویم روی میزتان چند ماه فرصت نشان می‌دهد. یک قفسه کتاب، چند فایل صوتی و ده‌ها توصیه‌ی متناقض از اطرافیان دارید و نمی‌دانید آمادگی آیلتس را از کجا شروع کنید. نتیجه‌ی این سردرگمی معمولاً یکی از دو حالت است: یا هفته‌ها بدون برنامه می‌گذرد، یا زبان‌آموز با تمرین‌های پراکنده خسته می‌شود. این گزارش یک مسیر روشن و قدم‌به‌قدم پیش رویتان می‌گذارد.
آنچه در ادامه می‌خوانید حاصل تجربه‌ی مدرسان آموزشگاه زبان‌نگار است؛ مجموعه‌ای که بیش از ۲۵ سال سابقه‌ی آموزش زبان دارد و هر سال زبان‌آموزان زیادی را برای آزمون‌های بین‌المللی آماده می‌کند.
آیلتس دقیقاً چه چیزی را می‌سنجد؟
آیلتس (IELTS) آزمونی برای سنجش توانایی استفاده از زبان انگلیسی در چهار مهارت است و در دو نوع آکادمیک و جنرال برگزار می‌شود. نوع آکادمیک بیشتر برای محیط‌های دانشگاهی و نوع جنرال برای محیط‌های کاری و عمومی کاربرد دارد. بر اساس اطلاعات سایت رسمی آیلتس (ielts.org)، ساختار آزمون این‌گونه است:
| مهارت | زمان تقریبی | آنچه سنجیده می‌شود |
|---|---|---|
| شنیدن (Listening) | حدود ۳۰ دقیقه | فهم گفت‌وگو و سخنرانی با لهجه‌های مختلف |
| خواندن (Reading) | ۶۰ دقیقه | درک متن، پیدا کردن جزئیات و استدلال نویسنده |
| نوشتن (Writing) | ۶۰ دقیقه | گزارش یا نامه، و یک مقاله‌ی استدلالی |
| صحبت کردن (Speaking) | ۱۱ تا ۱۴ دقیقه | گفت‌وگوی رودررو با ممتحن در سه بخش |
نمره‌ی هر مهارت و نمره‌ی کل بین ۰ تا ۹ اعلام می‌شود. سایت رسمی آیلتس پیشنهاد می‌کند نتیجه‌ی آزمون در صورت نیاز، تا دو سال پس از برگزاری ارائه شود.
چهار مهارت آزمون آیلتس و زمان تقریبی هر بخش (منبع: ielts.org)
پیش از شروع: سطح فعلی‌تان را بدانید
مهم‌ترین قدم در آمادگی آیلتس، دانستن فاصله‌ی سطح فعلی با نمره‌ی هدف است. بر اساس جدول مقایسه‌ای که در منابع رسمی آیلتس منتشر شده، نمره‌ی ۵٫۵ تا ۶٫۵ تقریباً هم‌ارز سطح B۲ و نمره‌ی ۷ تا ۸ تقریباً هم‌ارز سطح C۱ در چارچوب مشترک اروپایی است. یعنی اگر سطح عمومی شما هنوز B۱ است، بهتر است پیش از تمرکز روی تکنیک‌های آزمون، چند ماه روی تقویت پایه‌ی زبان کار کنید.
یک تعیین سطح دقیق این فاصله را روشن می‌کند و جلوی اتلاف وقت را می‌گیرد؛ در زبان‌نگار این تعیین سطح رایگان است.
برنامه‌ی آمادگی آیلتس در چهار مرحله
مرحله‌ی اول ــ تقویت پایه: اگر سطح شما پایین‌تر از B۲ است، واژگان عمومی، گرامر کاربردی و شنیدن روزانه را جدی بگیرید. در این مرحله هنوز لازم نیست سراغ آزمون کامل بروید.
مرحله‌ی دوم ــ آشنایی با فرمت: نوع سؤال‌های هر بخش را بشناسید؛ مثلاً در خواندن، سؤال‌های True/False/Not Given و تطبیق عنوان با پاراگراف، روش پاسخ متفاوتی دارند.
مرحله‌ی سوم ــ تمرین هدفمند: هر هفته روی ضعیف‌ترین مهارت بیشترین وقت را بگذارید. نوشتن و صحبت کردن بدون بازخورد مدرس، معمولاً به تکرار همان اشتباه‌ها ختم می‌شود.
مرحله‌ی چهارم ــ شبیه‌سازی آزمون: در هفته‌های پایانی، آزمون کامل را با زمان‌بندی واقعی تمرین کنید تا تمرکز و مدیریت زمان شما برای روز اصلی آماده شود.
یک هفته‌ی نمونه در مرحله‌ی تمرین هدفمند
جدول زیر یک برنامه‌ی هفتگی متعادل برای کسی است که روزانه حدود یک تا دو ساعت وقت دارد. ترتیب روزها را می‌توانید با برنامه‌ی خودتان جابه‌جا کنید:
| روز | تمرکز اصلی | تمرین پیشنهادی |
|---|---|---|
| شنبه | شنیدن | دو بخش شنیدن با زمان‌بندی و بررسی اشتباه‌ها |
| یکشنبه | نوشتن | یک گزارش یا نامه و ارسال برای تصحیح |
| دوشنبه | خواندن | یک متن کامل با تمرکز بر نوع سؤال‌های دشوار |
| سه‌شنبه | صحبت کردن | ضبط پاسخ به سؤال‌های بخش اول و دوم |
| چهارشنبه | نوشتن | یک مقاله‌ی استدلالی و مرور بازخورد هفته‌ی قبل |
| پنجشنبه | واژگان و گرامر | مرور واژه‌های جمع‌شده و اشتباه‌های پرتکرار |
| جمعه | استراحت فعال | تماشای یک مستند یا گوش دادن به یک سخنرانی |
منابع قابل اعتماد
برای تمرین، تا جای ممکن از منابع رسمی استفاده کنید. سایت رسمی آیلتس نمونه‌سؤال‌های رایگان و توضیح معیارهای نمره‌دهی را منتشر می‌کند و مجموعه‌ی کتاب‌های Cambridge IELTS آزمون‌های واقعی سال‌های گذشته را در اختیار می‌گذارد. شناخت معیارهای نمره‌دهی نوشتن و صحبت کردن، یعنی انسجام، دامنه‌ی واژگان، دقت گرامری و پاسخ به سؤال، به شما کمک می‌کند بدانید ممتحن دقیقاً به دنبال چه چیزی است.
اشتباه‌های رایج در هر مهارت
- شنیدن: گوش دادن فقط به یک لهجه؛ در آزمون لهجه‌های بریتانیایی، استرالیایی و آمریکایی شنیده می‌شوند.
- خواندن: خواندن کامل متن پیش از دیدن سؤال‌ها؛ این کار وقت زیادی می‌گیرد.
- نوشتن: حفظ کردن متن‌های آماده؛ ممتحن متن حفظی را تشخیص می‌دهد و پاسخ باید دقیقاً به سؤال مربوط باشد.
- صحبت کردن: جواب‌های یک‌کلمه‌ای؛ ممتحن می‌خواهد توانایی گسترش جواب و استفاده از کلمه‌های ربط را ببیند.
چهار مرحله‌ی آمادگی آیلتس؛ از تقویت پایه تا شبیه‌سازی آزمون
چک‌لیست انتخاب دوره‌ی آمادگی
بسیاری از زبان‌آموزان برای سرعت گرفتن و دریافت بازخورد، در یک دوره آمادگی آیلتس شرکت می‌کنند. پیش از انتخاب، این موارد را بررسی کنید:
- آیا پیش از شروع، سطح شما سنجیده می‌شود و برنامه بر اساس نمره‌ی هدف تنظیم می‌شود؟
- آیا نوشته‌های شما تصحیح می‌شوند و بازخورد مکتوب می‌گیرید؟
- آیا تمرین صحبت کردن با شبیه‌سازی جلسه‌ی ممتحن انجام می‌شود؟
- آیا آزمون‌های آزمایشی کامل با زمان‌بندی واقعی برگزار می‌شوند؟
- کلاس چند نفره است؟ (در زبان‌نگار کلاس‌های گروهی ۸ تا ۱۲ نفر، نیمه‌گروهی ۲ تا ۵ نفر و خصوصی تک‌نفره هستند.)
- آیا آموزشگاه درباره‌ی نمره، وعده‌ی قطعی و غیرواقعی می‌دهد؟ نمره را فقط برگزارکننده‌ی رسمی آزمون تعیین می‌کند؛ از وعده‌های قطعی دوری کنید.
برای آشنایی با مدرسان و فضای کلاس‌ها، صفحه‌ی آموزشگاه زبان انگلیسی در تهران زبان‌نگار را ببینید. کلاس‌ها هر روز از ساعت ۶ صبح تا ۲۱:۳۰ برگزار می‌شوند و شهریه در ۴ مرحله پرداخت می‌شود.
پرسش‌های رایج
آمادگی آیلتس چقدر طول می‌کشد؟
به فاصله‌ی سطح فعلی تا نمره‌ی هدف بستگی دارد. کسی که سطح B۲ دارد، معمولاً با چند ماه تمرین هدفمند به آمادگی می‌رسد؛ اما اگر پایه ضعیف‌تر باشد، ابتدا باید سطح عمومی زبان تقویت شود.
آکادمیک را انتخاب کنم یا جنرال؟
بستگی به نهادی دارد که نتیجه را از شما می‌خواهد. پیش از ثبت‌نام، نوع آزمون مورد نیاز را از همان نهاد بپرسید.
بدون کلاس می‌شود برای آیلتس آماده شد؟
بخش‌های شنیدن و خواندن را می‌توان تا حد زیادی با منابع رسمی و تمرین فردی تقویت کرد، اما نوشتن و صحبت کردن به بازخورد متخصص نیاز دارند.
روز آزمون چه نکته‌هایی را رعایت کنم؟
شب قبل به‌جای تمرین سنگین، استراحت کنید. زودتر از زمان اعلام‌شده در محل آزمون حاضر شوید، مدرک شناسایی‌ای را که هنگام ثبت‌نام اعلام کرده‌اید همراه داشته باشید و در بخش صحبت کردن، اگر سؤالی را متوجه نشدید، بدون نگرانی از ممتحن بخواهید آن را تکرار کند. مدیریت زمان در بخش خواندن را هم از پیش تمرین کرده باشید تا هیچ سؤالی بی‌پاسخ نماند.
بهترین زمان ثبت‌نام آزمون چه وقت است؟
وقتی در دو یا سه آزمون آزمایشی پیاپی به نمره‌ی هدف یا نزدیک به آن رسیدید.
حرف آخر
آمادگی آیلتس مسابقه‌ی سرعت نیست؛ یک برنامه‌ی دقیق است. سطح خود را بشناسید، فرمت آزمون را یاد بگیرید، روی ضعیف‌ترین مهارت وقت بیشتری بگذارید و پیش از روز آزمون، شرایط واقعی را تمرین کنید. با این مسیر، روز آزمون دیگر یک روز ناشناخته نیست؛ ادامه‌ی همان تمرین‌هایی است که ماه‌ها انجامشان داده‌اید.
