به گزارش خبرآنلاین، با باور تحلیل‌گران، نتیجه انتخابات پیش روی اسرئیل هر چه باشد، تغییری در راهبرد اسرائیل علیه ایران ایجاد نخواهد کرد. رویترز می‌نویسد اجماع استراتژیک نخبگان امنیتی و احزاب رقیب نشان می‌دهد که خروجی این انتخابات تاثیری بر دکترین جنگی علیه تهران نخواهد داشت و در حالی که نتانیاهو با تمجیدهای ترامپ به دنبال براندازی ساختار قدرت در ایران به عنوان «سر اختاپوس» است، ژنرال‌های اپوزیسیون نیز ادامه‌دهنده همین سیاست تهاجمی خواهند بود.
ایران همچنان دشمن اصلی تل‌آویو تعریف می‌شود، از دیدگاه نیروهای امنیتی و نظامی ابزار ترجیحی برای پیشبرد اهداف علیه ایران استفاده از نیروی نظامی است. در شرایطی که تاسیس کشور مستقل فلسطینی به محاق کامل رفته است و صحبتی از این رویکرد در میان اصلی‌ترین رقبای انتخابات وجود ندارد.
دکترین امنیتی اسرائیل اکنون بر سه پایه استوار است: شکستن نفوذ راهبردی ایران، ایجاد و حفظ مناطق حائل فراتر از مرزها و استفاده دائمی از زور برای بازدارندگی.
آویو بوشینسکی، مشاور پیشین بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر اسرائیل در این باره تصریح کرد: «اگر نتانیاهو مجدداً انتخاب شود، هر کاری را که اراده کند پیش می‌برد؛ گسترش شهرک‌ها ادامه می‌یابد و جنگ‌ها علیه ایران، حماس و حزب‌الله پابرجا خواهد بود؛ تا زمانی که منازعه با ایران در این سطح است، صحبت از موضوع فلسطین تلف کردن وقت است.»
نتانیاهو نیز اخیراً تاکید کرد که تل‌آویو باید راهبرد «پیشگیری و تهاجم را بر مهار و دفاع» اولویت داده و با تکیه بر استقلال تسلیحاتی، ضربات پیش‌دستانه را حفظ کند.
رویای براندازی نتانیاهو و توهم مهار «سر اختاپوس»
نخست‌وزیر باسابقه اسرائیل که در ۱۹ سال از سه دهه گذشته سکان قدرت را در دست داشته است، صراحتاً اهداف نظامی خود را فراتر از مهار منطقه‌ای دانسته و رسماً از تغییر ساختار سیاسی در تهران سخن می‌گوید. او در سخنرانی فارغ‌التحصیلی افسران ارتش اعلام کرد که تنها راه رفع همیشگی این تهدید، «سرنگونی نظام در ایران» است و مدعی شد این دستور به ارتش، موساد و تمام نهادهای امنیتی ابلاغ شده است.
نتانیاهو در سخنرانی دیگری نیز تکرار کرد: «تکمیل این ماموریت یعنی ساقط کردن حاکمیت تهران به عنوان سر اختاپوس زهرآگین.» حمایت‌های لفظی دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا و تمجید از نتانیاهو به عنوان «نخست‌وزیر جنگجو»، این فضا را ایجاد کرده که در صورت تثبیت قدرت، وی کارزار نظامی را تشدید خواهد کرد.
با این حال، تحلیل‌گران نظامی و موسسات بین‌المللی مانند مرکز خاورمیانه کارنگی هشدار می‌دهند که این رویکرد به معنای ورود به یک باتلاق فرسایشی است؛ چرا که بدون یک تهاجم زمین، که امری غیرممکن است، تهران از منافع حیاتی و توان بازدارندگی موشکی خود دست نخواهد کشید و این رویارویی عزم ایران را برای دستیابی به بازدارندگی نهایی هسته‌ای مصمم‌تر می‌سازد.
آیا اپوزیسیون در مسائل کلیدی امنیتی با نتانیاهو اختلاف راهبردی دارد؟
بخش عمده‌ای از طبقه سیاسی اسرائیل پیرامون تداوم تقابل با ایران هم‌نظر هستند و شکاف واقعی میان احزاب در جهت‌گیری سیاست‌ها نیست، بلکه در شدت و نحوه اجرای آن است.
اردوگاه مخالفان به رهبری گادی آیزنکوت، رئیس پیشین ستاد کل ارتش اسرائیل و رهبر حزب یشار، نه تنها مخالفتی با این چارچوب تهاجمی ندارد، بلکه هویت سیاسی خود را بر پایه تجربه و اعتبار نظامی آیزنکوت بنا کرده است.
آیزنکوت که فرزند سربازش را در ماه‌های آغازین جنگ غزه از دست داد و سپس به دلیل اختلافات راهبردی از کابینه جنگی نتانیاهو استعفا داد، از طراحان اصلی دکترین‌های تخریبی ارتش در گذشته به شمار می‌رود.
در ائتلاف مخالفان چهره‌هایی مانند نفتالی بنت، نخست‌وزیر پیشین اسرائیل و آویگدور لیبرمن، رهبر حزب اسرائیل خانه ما حضور دارند که هر دو مواضعی به مراتب تندروانه‌تر و رادیکال‌تر در حوزه دفاعی و سرکوب منطقه‌ای اتخاذ می‌کنند.
به گفته غسان الخطیب، تحلیل‌گر فلسطینی، روی کار آمدن دولتی از رقبای نتانیاهو شاید در سبک اجرا تفاوت ایجاد کند و رفتارهای افراطی را با هیاهوی کمتری پیش ببرد، اما جوهره سیاست امنیتی، یعنی نفی کشور فلسطین، تداوم شهرک‌سازی و تشدید جنگ علیه ایران، یکسان خواهد بود.
جنگ قدرت در اردوگاه مخالفان؛ بزرگ‌ترین هدیه به نتانیاهو
در حالی که احزاب مخالف همگی بر عزل نتانیاهو هم‌صدا هستند، اختلافات عمیق درونی و ناتوانی در معرفی یک نامزد واحد برای پست نخست‌وزیری، به بهترین اهرم برای نتانیاهو بدل شده است.
طبق گزارش المانیتور، سران اپوزیسیون در ماه سپتامبر توافق کردند که معرفی رهبر ائتلاف را به پس از انتخابات موکول کنند، اما این سکوت رای‌دهندگان مردد را در ابهام فرو برده است.
این تنش‌ها در اواخر هفته گذشته با حمله علنی آویگدور لیبرمن به گادی آیزنکوت ابعاد تازه‌ای یافت؛ لیبرمن در شبکه‌های اجتماعی رئیس سابق ارتش را متهم ساخت که در پی توافقی پنهانی با نتانیاهو و احزاب مذهبی برای تصدی نخست‌وزیری چرخشی است.
از سوی دیگر، یائیر گولان رهبر حزب چپ‌گرای «دموکرات‌ها» خواهان تشکیل دولتی با حمایت احزاب عربی نظیر حزب اسلام‌گرای رعام است، اما آیزنکوت، بنت و لیبرمن هرگونه شراکت رسمی با فهرست‌های عربی را خط قرمز خود خوانده‌اند.
این سردرگمی به نتانیاهو اجازه داده تا بدون رقیب درون‌حزبی، کارزار منسجم خود را با شعار دوقطبی‌ساز «یا راست یا فلسطین» به پیش ببرد و پایگاه‌های رای از دست رفته خود پس از هفتم اکتبر را بازسازی کند.
تشدید افراط‌گرایی مذهبی؛ نقشه پاکسازی جمعیتی غزه و الحاق
کابینه کنونی نتانیاهو که راست‌گراترین دولت تاریخ اسرائیل شناخته می‌شود، طرح‌هایی را علنی کرده که پیش از این خط قرمز محسوب می‌شدند.
حزب «قدرت یهودی» به رهبری ایتماربن گویر، وزیر امنیت ملی اسرائیل—که محکومیت قضایی در زمینه تحریک به نژادپرستی در کارنامه دارد—طرحی برای اخراج و مهاجرت اجباری یک میلیون و ۸۶۰ هزار فلسطینی از نوار غزه (معادل ۹۰ درصد جمعیت آن) ظرف هفت سال آینده ارائه کرده است.
هم‌زمان موشه فیگلین و اوفر وینتر، نامزدهای جناح راست، علناً از نابودی کامل غزه و خالی کردن آن از سکنه دفاع کرده‌اند.
در کرانه باختری نیز بیش از ۱۰۰ شهرک غیرقانونی در چهار سال اخیر ساخته شده و بزالل اسموتریچ، وزیر دارایی اسرائیل با شعار «آری، ما در حال یهودی‌سازی هستیم!»، طرح رسمی الحاق کرانه باختری و حتی یهودی‌سازی مناطق عرب‌نشین جلیله و نقب در داخل اسرائیل را دنبال می‌کند.
اسموتریچ حتی پا را فراتر گذاشته و خواستار الحاق رسمی نیمی از نوار غزه و اراضی جنوب لبنان تا رودخانه لیتانی شده است؛ طرح‌هایی که دیانا بوتو، حقوق‌دان فلسطینی، آن‌ها را سیاست‌های محوکننده و تهدیدی حیاتی علیه موجودیت فلسطینیان می‌خواند و به هشدارهای شدید و تحریم‌های تجاری از سوی کشورهایی مانند بریتانیا، فرانسه، اسپانیا و کانادا منجر شده است.
دو گسل داخلی؛ بحران سربازی حریدی‌ها و انحلال استقلال قضایی
جدا از مناقشات نظامی، ساختار داخلی اسرائیل با دو بحران بی‌سابقه دست به گریبان است.
نخستین چالش، مساله خدمت وظیفه یهودیان ارتدوکس افراطی (حریدی‌ها) است؛ امتیازی که از سال ۱۹۴۸ برقرار بوده اما طولانی شدن جنگ ارتش را به شدت فرسوده کرده است.
احزاب مذهبی شاس و اتحاد یهودیت توراتی ماندن در ائتلاف نتانیاهو را مشروط به تصویب قانون معافیت دائمی کرده‌اند، در حالی که احزاب مخالف خواستار قطع بودجه، لغو حق سفر و پیگرد قضایی فراریان از خدمت شده‌اند.
با توجه به پیش‌بینی افزایش جمعیت حریدی‌ها به یک‌چهارم کل جامعه تا سال ۲۰۵۰، جریان‌های سکولار احساس می‌کنند شکست در این مقطع، به معنای تسلط همیشگی مذهبی‌ها بر مقدرات کشور خواهد بود.
دومین منازعه، تصمیم کابینه برای احیای طرح دگرگونی نظام قضایی است؛ لوایحی که به پارلمان اجازه وتوی آرای دیوان عالی را می‌دهد و اجازه برکناری دادستان کل را به نخست‌وزیر می‌دهد.
یوهانان پلسنر، رئیس اندیشکده دموکراسی اسرائیل هشدار می‌دهد که این تغییرات، تمام قدرت را بدون هیچ قید و بندی در دستان اکثریت سیاسی حاکم متمرکز خواهد کرد و دموکراسی ادعایی تل‌آویو را برای همیشه پایان خواهد داد.
مخالفان همچنین متعهد شده‌اند که در صورت پیروزی، بلافاصله کمیته حقیقت‌یاب دولتی را برای محاکمه عوامل ناکامی امنیتی ۷ اکتبر تشکیل دهند؛ اقدامی که نتانیاهو برای فرار از مجازات سیاسی، تا کنون مانع از شکل‌گیری آن شده است.
ساختار تناسبی کنست و بن‌بست دستیابی به ۶۱ کرسی
بر اساس سازوکار پارلمانی، دستیابی به اکثریت در مجلس ۱۲۰ نفره کنست مستلزم در اختیار داشتن دست‌کم ۶۱ کرسی است.
سیستم رای‌گیری تناسبی موجب شده تا هیچ حزبی در تاریخ این رژیم نتواند به تنهایی اکثریت را کسب کند و دولت‌ها همواره بر پایه ائتلاف‌های متزلزل شکل گرفته‌اند.
حوزه‌های رای‌گیری در ساعت ۲۲:۰۰ روز سه‌شنبه به وقت محلی بسته شده و نتایج اولیه تا روز چهارشنبه منتشر می‌شوند، اما نتایج نهایی و رسمی ۹ روز بعد در ۱۴ آبان (۴ نوامبر) اعلام خواهد شد.
پس از اعلام آرا، اسحاق هرتزوگ رئیس اسرائیل وارد گفتگو با رهبران احزاب می‌شود تا نماینده‌ای را که بیشترین بخت را دارد مامور تشکیل کابینه کند؛ فرآیندی که هفته‌ها به طول می‌انجامد و در صورت ناتوانی نامزد نخست در جمع‌آوری ۶۱ رای، ماموریت به نامزدهای دیگر واگذار شده یا انتخابات تجدید خواهد شد.
نظرسنجی‌ها حاکی از آن است که نه بلوک راست‌گرایان نتانیاهو و نه ائتلاف صهیونیستی آیزنکوت هیچ‌کدام دست‌بالا را برای کسب ۶۱ کرسی ندارند و رد ائتلاف با احزاب عربی، تل‌آویو را با بحران بن‌بست سیاسی ماه‌های پس از رای‌گیری و بازگشت به چرخه شوم انتخابات‌های پیاپی روبه‌رو کرده است؛ بن‌بستی که هیچ تغییری در شعله‌های جنگ علیه ایران ایجاد نخواهد کرد.
۴۲/۴۲
برای مشاهده منبع محتوا اینجا کلیک کنید
- رویای براندازی نتانیاهو و توهم مهار «سر اختاپوس»
- آیا اپوزیسیون در مسائل کلیدی امنیتی با نتانیاهو اختلاف راهبردی دارد؟
- جنگ قدرت در اردوگاه مخالفان؛ بزرگ‌ترین هدیه به نتانیاهو
- تشدید افراط‌گرایی مذهبی؛ نقشه پاکسازی جمعیتی غزه و الحاق
- دو گسل داخلی؛ بحران سربازی حریدی‌ها و انحلال استقلال قضایی
- ساختار تناسبی کنست و بن‌بست دستیابی به ۶۱ کرسی
