بخش کالاها و فلزات گرانبهای بانک جیپی مورگان هفته گذشته هشدار نگرانکنندهای درباره کاهش تقاضای نقره صادر کرد. تحلیلگران این بانک بزرگ اعلام کردند که چین و هند، به عنوان دو بازار بزرگ واردکننده نقره در جهان، خریدهای خود را کاهش دادهاند. چین در حال مصرف ذخایری است که پیش از تغییر قانون مالیات صادرات محصولات فتوولتاییک انباشته بود و هند نیز برای محافظت از ذخایر ارزی خود، تعرفههای واردات را افزایش داده است. اگر تنها به این تیترها بسنده کنید، احتمالاً انتظار دارید قیمت نقره ریزش شدیدی ثبت کرده باشد.
اما در کمال شگفتی، نقره بیش از ۲.۵ درصد رشد کرد و نرخ صعود آن بیش از دو برابر طلا بود. دو مکانیزم مجزا این حرکت را توضیح میدهند؛ درک این تفاوت، مرز میان سرمایهگذارانی است که با هشدارهای نهادهای مالی دچار وحشت میشوند و کسانی که با تکیه بر حقایق بازار، خونسردی خود را حفظ میکنند. در این مقاله بهنقل از گلدسیلور (GoldSilver)، نگاهی به عملکرد نقره میاندازیم.
چه عاملی موتور پولی نقره را روشن کرده است؟
شاخص دلار آمریکا روز دوشنبه برای سومین روز متوالی کاهش یافت و به ضعیفترین سطح خود از اواسط مه ۲۰۲۶ رسید. عقبنشینی سهروزه دلار مستقیماً به گزارش خردهفروشی ماه ژوئیه مربوط میشود. خردهفروشی این ماه با کاهش ۰.۶ درصدی مواجه شد که اولین افت ماهانه در ۹ ماه گذشته و بزرگترین ریزش از مه ۲۰۲۵ به شمار میرفت؛ این در حالی است که تحلیلگران رشد ۰.۱ درصدی را پیشبینی کرده بودند.
این انحراف از پیشبینیها اهمیت بالایی دارد، زیرا محاسبات فدرال رزرو (Federal Reserve) را برای تصمیمگیری در نشست ماه سپتامبر تغییر میدهد. پیش از انتشار دادههای هفته گذشته، بازارها شانس افزایش نرخ بهره در سپتامبر را حدود ۵۰ درصد برآورد میکردند. اما تا عصر روز جمعه، ابزار فدواچ (CME FedWatch) این احتمال را به حدود ۳۰ تا ۳۵ درصد کاهش داد. رویکرد انقباضی ضعیفتر فدرال رزرو به معنای تضعیف دلار است؛ امری که هزینه فرصت نگهداری داراییهای بدون بازده مانند طلا و نقره را کاهش میدهد و این فلزات را برای خریداران بینالمللی ارزانتر میکند.
در نتیجه، طلا امروز حدود ۱ درصد افزایش یافته است. با این حال، سرعت رشد نقره بسیار بیشتر بوده است؛ چرا که نقره تنها با یک موتور حرکت نمیکند.
موتور صنعتی نقره؛ مزیتی که طلا از آن بیبهره است
آخرین گزارش شاخص مدیران خرید بخش تولید (ISM Manufacturing Index) عدد ۵۵.۶ را نشان داد که سقف چهارساله این شاخص است و هفتمین ماه متوالی رشد بالای مرز ۵۰ واحد را ثبت میکند.
نقره از این سیگنال مثبت به شکلی بهرهمند میشود که طلا هرگز نمیتواند تجربه کند. بر اساس نظرسنجی جهانی نقره در سال ۲۰۲۶ توسط موسسه نقره، تقریباً ۵۸ درصد از تقاضای سالانه این فلز مربوط به بخش صنعتی است. صنایع الکترونیک، پنلهای خورشیدی، خودروهای الکتریکی و قطعات مراکز داده هوش مصنوعی به طور مستقیم نقره مصرف میکنند. با رونق و توسعه بخش تولید، مصرف این محصولات افزایش مییابد و به تبع آن، تقاضا برای نقره نیز بالا میرود.
امروز هر دو موتور پولی و صنعتی نقره به طور همزمان فعال هستند. این ترکیب پدیدهای کمنظیر است و به همین دلیل، نقره توانسته بیش از دو برابر طلا بازدهی داشته باشد.
چرا هشدار جیپی مورگان فرضیه صعودی نقره را باطل نمیکند؟
گرگوری شیرر (Gregory Shearer)، تحلیلگر جیپی مورگان، به دو مانع واقعی اشاره کرده است. در چین، رشد شدید واردات نقره در ماه مارس بازتابی از پیشخور کردن تقاضا پیش از لغو تخفیف مالیات بر ارزش افزوده صادرات محصولات فتوولتاییک از اول آوریل بود. پس از اجرای این سیاست، روند کاهش ذخایر انباشته آغاز شد. همزمان در هند، افزایش تعرفههای وارداتی و تشدید محدودیتهای ارزی، اشتیاق برای واردات نقره را کاهش داد. هر دو چالش کاملاً واقعی هستند.
با این حال، این موانع کوتاهمدت و ناشی از سیاستهای دولتی هستند، نه تغییرات ساختاری بازار.
طبق گزارش نظرسنجی جهانی نقره ۲۰۲۶، بازار نقره در ششمین سال متوالی کسری عرضه خود قرار دارد. پیشبینی میشود میزان کسری در سال ۲۰۲۶ به ۴۶.۳ میلیون اونس تروی برسد. از سال ۲۰۲۱ و با شروع این دوره کسری، کاهش تجمعی ذخایر روی زمین در مجموع حدود ۷۶۲ میلیون اونس تروی برآورد میشود. هیچ دولتی نمیتواند برای جبران این شکاف بزرگ، نقره چاپ کند.
دوره کاهش ذخایر چین نشاندهنده تغییر موقت الگوی تقاضا به دلیل سررسید مالیاتی است، نه فروپاشی اهداف خورشیدی این کشور. محدودیت هند نیز یک تصمیم مدیریتی برای ذخایر ارزی است که میتواند در آینده معکوس شود. این چالشها ناشی از سیاستهای گذرا هستند، اما کسری عرضه نقره یک واقعیت ساختاری و ماندگار است.
سرمایهگذاران نقره در ادامه ماه اوت باید چه مواردی را زیر نظر بگیرند؟
دو رویداد مهم، سرنوشت بازار را در ادامه ماه اوت رقم خواهند زد. صورتجلسه نشست ۲۸ و ۲۹ ژوئیه کمیته بازار آزاد فدرال (FOMC) روز چهارشنبه ۱۹ اوت منتشر میشود. در آن جلسه، رایگیری برای حفظ نرخ بهره با نتیجه ۹ به ۳ به پایان رسید؛ به طوری که سه رئیس منطقهای خواستار افزایش فوری نرخ بهره بودند. بنابراین، این صورتجلسه میزان جدیت مخالفتهای انقباضی و احتمال اصرار اکثریت اعضا برای افزایش نرخ در سپتامبر را فاش خواهد کرد.
سپس در روز جمعه ۲۸ اوت، کوین وارش (Kevin Warsh)، رئیس فدرال رزرو، سخنرانی کلیدی خود را در سمپوزیوم جکسون هول (Jackson Hole) ایراد خواهد کرد که نخستین سخنرانی وی پس از تصدی این سمت در ۲۲ مه است. از آنجا که وارش ابزار راهنمای آیندهنگر را از چارچوب ارتباطی فدرال رزرو حذف کرده، سخنان او حاوی ارزش اطلاعاتی بسیار بیشتری نسبت به رؤسای قبلی خواهد بود. هرگونه سیگنال مبنی بر افزایش نرخ بهره در سپتامبر، شرایط پولی را انقباضیتر کرده و فشاری کوتاهمدت بر هر دو فلز گرانبها وارد خواهد ساخت.
با این حال، کسری ساختاری عرضه نقره با یک سخنرانی فدرال رزرو تغییر نمیکند. سرمایهگذارانی که مکانیزم بازار را میشناسند (به جای اینکه صرفاً به نوسانات قیمت چشم بدوزند)، آمادگی لازم را برای تحلیل درست واکنشهای بازار خواهند داشت.
در زمان نگارش این گزارش، بر اساس دادههای نمودار قیمت گلدسیلور، نقره با قیمت تقریبی ۶۶.۳۶ دلار در هر اونس و طلا با قیمت حدودی ۴,۴۲۱ دلار معامله میشود. نسبت طلا به نقره در محدوده ۶۶.۶ قرار دارد که نسبت به رقم ۶۷.۶۵ در روز جمعه کاهش یافته و به میانگین تاریخی ۵۰ ساله خود یعنی حدود ۶۵ نزدیک شده است.
جمعبندی
فعال شدن همزمان دو موتور پولی و صنعتی، در کنار کسری ساختاری عرضه نقره و قرار گرفتن نسبت قیمت طلا به نقره در نزدیکی میانگین تاریخی، همگی نشان میدهند که زیرساختهای صعود نقره همچنان مستحکم هستند. هشدار جیپی مورگان ارزش خواندن دارد، اما محاسبات ریاضی و حقایق بنیادی بازار نشان میدهند که این هشدار تغییری در روندهای بلندمدت ایجاد نخواهد کرد. سرمایهگذاران هوشمند باید روندهای کلان اقتصادی و سیاستهای پولی فدرال رزرو را با دقت دنبال کنند و اجازه ندهند نوسانات و هشدارهای مقطعی، آنها را از مسیر اصلی منحرف سازد.
