فضاهای عمومی شهرها همیشه متعلق به همه بودهاند، اما در عمل مسئولیت نگهداری از آنها اغلب بر دوش نهادهای رسمی گذاشته شده است. حالا برخی شهرها در حال آزمودن مدلهای تازهای هستند که مرز میان «استفادهکننده» و «مراقب» را کمرنگ میکند؛ مدلهایی که در آن شهروندان نه بهعنوان مالک، بلکه بهعنوان شریک در حفظ داراییهای مشترک شهری نقش میگیرند.
در پاریس، طرح «Adoptez un banc» یا «یک نیمکت را به سرپرستی بگیرید» نمونهای از همین رویکرد است؛ ایدهای که به افراد، گروهها و مجموعهها امکان میدهد از نیمکتهای تاریخی و مبلمان شهری حمایت کنند و بهصورت نمادین مسئولیت نگهداری از آنها را بر عهده بگیرند. این مشارکت به معنای خصوصیسازی فضای عمومی نیست؛ نیمکت همچنان متعلق به شهر و قابل استفاده برای همه باقی میماند.
این تجربه، پرسشی مهم درباره آینده شهرها مطرح میکند: آیا فضاهای عمومی تنها باید توسط دولتها مدیریت شوند یا میتوانند به عرصهای برای مشارکت مستقیم شهروندان تبدیل شوند؟ پاسخ برخی پروژههای جدید نشان میدهد که شاید آینده شهر، نه در مالکیت بیشتر، بلکه در مسئولیتپذیری جمعی بیشتر شکل بگیرد.
لینک پیشنهادی
