در طراحی اتاق خواب، همیشه لازم نیست تخت در مرکز اتاق قرار بگیرد و مثل یک وسیله مستقل، تمام توجه‌ها را به خودش جلب کند. گاهی می‌توان آن را در دل دیوار جا داد و گوشه‌ای دنج ساخت که بیشتر از یک محل خواب، شبیه پناهگاهی خصوصی و آرامش‌بخش باشد. این همان ایده‌ای است که در معماری داخلی با نام «آلکو بد» (Alcove Bed) شناخته می‌شود؛ تخت‌خوابی که در یک فرورفتگی یا فضای توکار در دیوار قرار می‌گیرد و با فرم طاق‌دار، قاب چوبی یا حتی پرده، از سایر بخش‌های اتاق جدا می‌شود.
ریشه این ایده را باید در خانه‌های قدیمی اروپا جست‌وجو کرد. آلکوها در شکل‌های مختلف، از فرورفتگی‌های ساده دیوار تا محفظه‌های چوبی مستقل، در خانه‌های اروپایی به‌ویژه از قرن هفدهم میلادی رواج پیدا کردند. در آن دوران، این فضاها فقط جنبه زیبایی‌شناختی نداشتند؛ قرار گرفتن تخت در یک فضای نیمه‌محصور، به حفظ گرما در روزگاری که سیستم‌های گرمایشی امروزی وجود نداشتند کمک می‌کرد. از طرفی، این فرورفتگی‌ها حریم خصوصی بیشتری برای خواب فراهم می‌کردند و در خانه‌هایی که اتاق‌ها چندمنظوره بودند، محدوده مشخصی برای استراحت به وجود می‌آوردند.
اما چرا این فرم جذاب به‌تدریج از خانه‌های امروزی کنار رفت؟ با تغییر الگوی زندگی، رواج اتاق خواب‌های مستقل، توجه بیشتر به بهداشت و تهویه فضا و نگرانی از تجمع گردوغبار و جریان نامناسب هوا در محفظه‌های بسته، محبوبیت آلکوها کاهش پیدا کرد. به‌خصوص در اواخر قرن نوزدهم و اوایل قرن بیستم، این فضاها در برخی الگوهای مسکن به‌عنوان محیط‌هایی غیربهداشتی مورد انتقاد قرار گرفتند.
با این حال، آلکو بد هنوز هم ایده‌ای کاربردی برای طراحی داخلی است. قرار گرفتن تخت در یک فرورفتگی، باعث استفاده بهتر از فضای اتاق می‌شود، محدوده خواب را بدون نیاز به دیوارکشی از سایر بخش‌ها جدا می‌کند و حس دنجی و امنیت بیشتری به وجود می‌آورد. همچنین می‌توان از بخش‌های کناری یا بالایی آن برای تعبیه قفسه، نورپردازی مخفی و فضاهای ذخیره‌سازی استفاده کرد.
از نظر زیبایی‌شناسی نیز دست طراحان باز است؛ طاق‌های منحنی، قاب‌های چوبی، گچبری‌های ظریف و پرده‌های پارچه‌ای می‌توانند این فضای کوچک را به نقطه کانونی اتاق تبدیل کنند. البته برای اجرای امروزی این ایده باید به تهویه مناسب، دسترسی راحت به تخت و انتخاب متریال قابل نظافت توجه کرد.
شاید آلکو بد دیگر ضرورت خانه‌های قدیمی نباشد، اما بازگشت آن به طراحی داخلی نشان می‌دهد بعضی ایده‌های معماری، حتی پس از گذشت چند قرن، هنوز هم می‌توانند پاسخی زیبا و هوشمندانه برای نیازهای زندگی امروز باشند.
لینک پیشنهادی
