شفقنا : مارکو روبیو، وزیر امور خارجه آمریکا نسبت به دستیابی به یک پیشرفت دیپلماتیک و شکسته شدن بن‌بست مذاکرات، بدبین است.
سه منبع مطلع به آکسیوس گفتند که وقتی مارکو روبیو، وزیر امور خارجه آمریکا، روز سه‌شنبه در پاریس با همتایان خود از کشورهای گروه هفت (G۷) دیدار کرد، به آن‌ها گفت که دونالد ترامپ ازسرگیری جنگ با ایران یا دستیابی به توافقی با این کشور را مدنظر قرار داده بود، اما در نهایت گزینه سومی را انتخاب کرد: به زانو درآوردن و اختناق تدریجی ایران از طریق اعمال فشارهای اقتصادی و سیاسی.
جنگ با ایران در دوره دوم ریاست‌جمهوری ترامپ به باری سنگین و دردسرساز از نظر سیاسی تبدیل شده و هزینه‌های سنگینی را در انتخابات میان‌دوره‌ای برای جمهوری‌خواهان به همراه داشته است. رئیس‌جمهور آمریکا طی ماه‌های گذشته بارها میان تهدید به نابودی کامل ایران و پیش‌بینی تسلیم شدن این کشور و پذیرفتن توافقی که او می‌خواهد، موضع خود را تغییر داده است.
یکی از مقام‌های آمریکایی نزدیک به ترامپ گفت: او به دنبال راه‌حل بوده، اما مطمئن نبود بهترین راه پیش رو چیست.
این اختلاف‌نظر درباره اینکه کدام مسیر باید دنبال شود، به درگیری و اختلاف میان چند جناح در سطوح بالای دولت آمریکا منجر شده است. هر یک از این جناح‌ها از حمایت متحدان آمریکا در خاورمیانه برخوردار بودند؛ به‌ویژه اسرائیل که طرفدار ازسرگیری حملات بود و بیشتر کشورهای حوزه خلیج فارس که با چنین اقدامی مخالفت می‌کردند.
ترامپ روز دوشنبه، پس از دیدار با شیخ محمد بن عبدالرحمن آل ثانی، نخست‌وزیر قطر، گفت که انجام دور جدیدی از حملات علیه ایران «بسیار بعید» است و «ضروری به نظر نمی‌رسد».
وی گفت که در عوض، از ادامه تشدید فشارهای اقتصادی و محاصره دریایی علیه ایران حمایت می‌کند. افزون بر این، او قصد دارد عملیات جدیدی را با نام «دروازه آهنین» به اجرا بگذارد که هدف آن قطع مسیرهای زمینی مورد استفاده ایران برای انتقال تسلیحات پیشرفته و سایر فناوری‌هاست.
روبیو روز سه‌شنبه در نشستی غیرعلنی با وزیران امور خارجه کشورهای عضو گروه هفت در پاریس، سیاست آمریکا در قبال ایران را تشریح کرد.
به گفته سه نفر از حاضران در جلسه، روبیو گفت: رئیس‌جمهور فقط دو گزینه پیش رو ندارد. موضوع صرفاً این نیست که یا به جنگ بازگردیم یا یک توافق صلح مضحک را امضا کنیم. ما به هیچ توافق احمقانه‌ای تن نخواهیم داد. گزینه سوم ما این است که به کاری که اکنون انجام می‌دهیم، ادامه دهیم.
روبیو در ادامه مدعی شد که ایالات متحده هزینه‌های ویرانگری را به اقتصاد ایران تحمیل می‌کند و ادعا کرد که «رئیس‌جمهور تحت فشار زمانیِ کاذب قرار ندارد؛ این ایرانی‌ها هستند که آسیب‌های بزرگی به اقتصاد خودشان وارد می‌کنند».
مقام‌های آمریکایی می‌گویند روبیو یکی از اعضای تیم امنیت ملی ترامپ بود که از راهبرد خفه کردن اقتصادی ایران حمایت می‌کرد. در کنار او، اسکات بسنت، وزیر خزانه‌داری آمریکا، جان رتکلیف، رئیس سازمان اطلاعات مرکزی آمریکا (سی‌آی‌اِی)، و جرد کوشنر، مشاور و داماد ترامپ، نیز از این رویکرد حمایت می‌کردند.
این گروه با ازسرگیری جنگ مخالف بود، باور نداشت که مواضع کنونی ایران بتواند به توافقی منجر شود که منافع آمریکا را تأمین کند و برای انتخاب گزینه سوم لابی و تلاش می‌کرد.
روبیو نسبت به دستیابی به یک پیشرفت دیپلماتیک و شکسته شدن بن‌بست مذاکرات، بدبین است.
وی پس از نشست گروه هفت به خبرنگاران ادعا کرد: ایران به‌شدت خواهان توافق است. مشکل اینجاست که شروطی که همچنان مطرح می‌کند، غیرمنطقی هستند. یعنی در حال حاضر حتی جدیت هم ندارند.
به گفته او، اگر ایرانی‌ها فشار اقتصادی بیشتری را احساس کنند، ممکن است این وضعیت تغییر کند.
به گفته یکی از مقام‌های آمریکایی، شماری از متحدان آمریکا، از جمله ترکیه، عراق و پاکستان، درباره قصد ترامپ برای تداوم فشارهای اقتصادی بر ایران نگران هستند.
این مقام گفت که متحدان آمریکا بیم دارند فشار واشنگتن بر آن‌ها برای متوقف کردن روابط تجاری با ایران ــ از جمله با متوقف کردن پروازها و بستن مرزهایشان ــ در کشورهای خودشان بی‌ثباتی ایجاد کند.
مسیر و راهبردی که ترامپ انتخاب کرده، کاملاً با دستورالعملی که آیت‌الله سید مجتبی خامنه‌ای، رهبر انقلاب اسلامی ایران، به دولت و سپاه پاسداران انقلاب اسلامی ابلاغ کرده است، در تضاد قرار دارد.
آیت‌الله خامنه‌ای دستور پایان دادن به وضعیت موجودِ «نه جنگ، نه صلح» را صادر کرده و خواستار تعیین تکلیف روشن جنگ شده است. رهبران غیرنظامی ایران این دستور را به‌منزله چراغ سبزی برای مذاکره و دستیابی به توافق تفسیر کرده‌اند.
اما اگر بن‌بست کنونی ادامه پیدا کند و فشارها بر ایران افزایش یابد، ممکن است سپاه پاسداران این وضعیت را به‌منزله چراغ سبزی برای انجام حملات تهاجمی‌تر در منطقه تلقی کند؛ حملاتی که هدف‌شان شکستن وضعیت موجود باشد.
دنی سیترینوویچ، کارشناس مسائل ایران در شورای آتلانتیک، گفت: ایران قصد ندارد این وضعیت را برای مدتی نامحدود به همین شکل بپذیرد. ممکن است تهران به این نتیجه برسد که افزایش هزینه‌های اقتصادی و امنیتی برای واشنگتن و شرکای منطقه‌ای آن، تنها راه وادار کردن آمریکا به تغییر سیاست‌هایش است.
او در ادامه افزود: خطر کاملاً روشن است: ایران تنش‌ها را تشدید می‌کند، واشنگتن واکنش نشان می‌دهد و هر دو طرف بار دیگر خود را درگیر یک رویارویی نظامی می‌بینند؛ رویارویی‌ای که لزوماً هیچ‌یک از آن‌ها خواهانش نبوده‌اند.
نخست‌وزیر قطر در نشست گروه هفت، گزارشی درباره تلاش‌های میانجی‌گرانه و گفت‌وگوی خود با ترامپ در روز قبل ارائه کرد و گفت پس از دیدار با ترامپ به این برداشت رسیده است که فضای بیشتری برای پیشبرد تلاش‌های دیپلماتیک و ادامه مذاکرات به وجود آمده است.
همچنان دو موضوع اصلی محل اختلاف باقی مانده‌اند: نخست اینکه کدام طرف باید برای کاهش تنش‌ها نخستین گام را بردارد و دوم اینکه طرفین بر سر اتخاذ چه اقداماتی برای ایجاد اعتماد متقابل به توافق خواهند رسید.
نخست‌وزیر قطر گفت که قصد دارد چین و کشورهای اروپایی را نیز به‌عنوان ضامنان توافق وارد روند مذاکرات کند تا به کاهش بی‌اعتمادی عمیق ایران کمک شود؛ بی‌اعتمادی‌ای که ریشه در این نگرانی دارد که ترامپ ممکن است چند ماه دیگر توافق را زیر پا بگذارد و بار دیگر جنگ را از سر بگیرد.
