معمولاً وقتی قرار است در یک زمین جنگلی یا پردرخت، یک مجتمع مسکونی ساخته شود، اولین اتفاقی که می‌افتد پاک‌سازی زمین و حذف درختان برای آماده‌سازی محل ساخت است؛ اما معماران یک پروژه متفاوت در شهر بنگلور هند، تصمیم گرفتند مسیر دیگری را انتخاب کنند. آن‌ها به جای تغییر طبیعت برای هماهنگ کردن آن با ساختمان، فرم ساختمان را با درختان موجود تطبیق دادند؛ تصمیمی که به خلق یکی از نمونه‌های جالب معماری مسکونی معاصر منجر شده است.
پروژه «خانه‌هایی پیرامون درختان» (Homes Around Trees) که با نام «۳۸ و بانیان» (۳۸ Banyan) نیز شناخته می‌شود، توسط دفتر معماری آرکیتکچر رِد (Architecture RED) به سرپرستی بیجو کوریاکوس (Biju Korayakos) در بنگلور طراحی شده است. این مجموعه که در سال ۲۰۲۴ تکمیل شد، در زمینی جنگلی به مساحت حدود ۴۴۵۰ مترمربع قرار دارد و شامل ۳۸ واحد مسکونی در ساختمانی ۱۰ طبقه است.
ویژگی اصلی این پروژه، نحوه برخورد معماران با درختان قدیمی زمین است. به جای قطع درختان برای ایجاد یک حجم ساختمانی یکپارچه، فرورفتگی‌های بزرگ و منحنی در بخش‌هایی از ساختمان طراحی شده‌اند تا درختان بتوانند بدون آسیب دیدن در جای خود باقی بمانند. در میان آن‌ها، یک درخت انجیر هندی حدود ۱۵۰ ساله بیش از همه جلب توجه می‌کند؛ درختی که حالا به یکی از عناصر اصلی هویت معماری این مجموعه تبدیل شده است.
در طراحی ساختمان، درختان فقط به عناصر باقی‌مانده از گذشته محدود نشده‌اند، بلکه در شکل‌گیری فضاهای معماری نیز نقش دارند. دو درخت بزرگ انجیر هندی و باران، مسیر حرکتی موربی را در مجموعه تعریف می‌کنند و فضاهای عمومی مانند لابی، اتاق مطالعه و بخش‌های ورزشی در ارتباط مستقیم با فضای سبز قرار گرفته‌اند. تراس‌های عمیق و صفحات مشبک نما نیز امکان بهره‌گیری از نور طبیعی، سایه و تهویه مناسب را فراهم می‌کنند.
این پروژه یادآور یک نکته مهم در معماری معاصر است: ساخت‌وساز و حفظ طبیعت لزوماً دو مسیر متضاد نیستند. گاهی کافی است به جای قربانی کردن درختان برای ساخت یک بنا، در طراحی معماری برای حضور آن‌ها جا باز کنیم.
لینک پیشنهادی
