در میان انبوه درختان استوایی جزیره موریس، عمارتی قدیمی و نیمه‌متروک هنوز بخشی از داستان یکی از پرتنش‌ترین مقاطع تاریخ معاصر ایران را در خود نگه داشته است. این بنا، کاخ یا عمارت وال‌اوری (Château Val Ory) در منطقه موکا، همان اقامتگاهی است که رضاشاه پس از کناره‌گیری اجباری از سلطنت، در نخستین مرحله تبعید خود در آن سکونت داشت. تصاویر منتشرشده از این عمارت، از جمله نمای هوایی آن، با بنای دیده‌شده در عکس ارسالی مطابقت دارد.
پس از ورود نیروهای بریتانیا و شوروی به ایران در شهریور ۱۳۲۰، رضاشاه در ۲۵ شهریور از سلطنت کناره‌گیری کرد و ایران را ترک گفت. مقصدی که در ابتدا برای او در نظر گرفته نشده بود، سرانجام به جزیره موریس انجامید؛ جایی که او و خانواده‌اش در عمارت وال‌اوری مستقر شدند. اقامت او در موریس حدود شش ماه طول کشید و سپس به آفریقای جنوبی منتقل شد؛ ابتدا به دوربان و بعد به ژوهانسبورگ، جایی که در تیر ۱۳۲۳ درگذشت.
وال‌اوری امروز بیش از آنکه یک اقامتگاه اشرافی باشد، بنایی تاریخی در دل طبیعت است؛ عمارتی که دیوارهای فرسوده و پوشش گیاهی گسترده اطرافش، تصویری متفاوت از روزهای تبعید آخرین سال‌های زندگی رضاشاه ارائه می‌کند.
لینک پیشنهادی
