سیر و عسل؛ معجون طلایی یا بمب جانبی!

به گزارش تابناک؛ ترکیب سیر و عسل قرن ها در رژیم غذایی و روش های سنتی مراقبت از سلامت مورد استفاده قرار گرفته اند. یکی تند و سرشار از ترکیبات گوگردی است و دیگری شیرین و غنی از ترکیبات گیاهی مختلف. با وجود تفاوت چشمگیر در طعم و ویژگی هایشان، هر دو ماده می توانند ترکیباتی داشته باشند که از برخی جنبه های سلامت بدن حمایت می کنند.

سیر و عسل را می توان جداگانه در رژیم غذایی گنجاند یا از ترکیب آن ها در غذاها و برخی فرآورده های خانگی استفاده کرد. البته نوع مصرف اهمیت دارد و همه شکل های سیر و عسل لزوما اثر یکسانی ندارند. برای مثال، خرد کردن سیر تازه باعث آزاد شدن ترکیبی به نام آلیسین می شود، در حالی که عسل خام به دلیل داشتن ترکیبات آنتی اکسیدانی و ویژگی های ضد میکروبی مورد توجه قرار گرفته است.

اما سیر و عسل دقیقا چه فوایدی دارند، چطور می توان از آن ها استفاده کرد و چه افرادی باید در مصرفشان احتیاط کنند؟

سیر و عسل برای تقویت سیستم ایمنی

یکی از شناخته شده ترین ویژگی های سیر و عسل، ارتباط آن ها با حمایت از عملکرد سیستم ایمنی است. سیر حاوی ترکیبات مختلفی است که یکی از مهم ترین آن ها آلیسین محسوب می شود. زمانی که حبه سیر تازه خرد یا له می شود، فرایندهایی در آن رخ می دهد که به آزاد شدن آلیسین کمک می کنند.

آلیسین به دلیل داشتن ویژگی های ضدباکتریایی و ضد میکروبی مورد توجه قرار گرفته است و می تواند در دفاع طبیعی بدن در برابر برخی عوامل بیماری زا نقش داشته باشد.

عسل نیز ترکیباتی با ویژگی های ضدباکتریایی و ضدویروسی دارد و به ویژه به دلیل خاصیت تسکین دهندگی خود برای گلودرد و تحریکات گلو شناخته می شود. به همین دلیل، مصرف عسل در زمان سرماخوردگی یا بیماری های فصلی می تواند به تسکین برخی علائم کمک کند.

البته نباید انتظار داشت که مصرف سیر و عسل به تنهایی از ابتلا به عفونت جلوگیری کند یا بیماری را درمان کند. این مواد بیشتر می توانند بخشی از یک رژیم غذایی متعادل و سبک زندگی سالم باشند.

تاثیر سیر و عسل بر سلامت قلب

سیر از جمله مواد غذایی است که در مطالعات مختلف با سلامت قلب و عروق مورد توجه قرار گرفته است. برخی پژوهش ها نشان داده اند که مصرف سیر می تواند به کاهش نسبی فشار خون، به ویژه در افرادی که فشار خون بالا در حد خفیف دارند، کمک کند.

ترکیبات موجود در سیر، از جمله آلیسین، ممکن است با کمک به شل شدن رگ های خونی و بهبود جریان خون در این اثر نقش داشته باشند.

با این حال، اگر فردی برای کنترل فشار خون دارو مصرف می کند، نباید سیر را جایگزین داروی تجویز شده بداند. مصرف سیر در رژیم غذایی می تواند در کنار دیگر عادت های سالم قرار بگیرد، اما درمان فشار خون بالا باید طبق نظر پزشک انجام شود.

عسل نیز حاوی ترکیبات آنتی اکسیدانی است و برخی از اجزای آن ممکن است به کاهش استرس اکسیداتیو و التهاب در بدن کمک کنند؛ دو عاملی که در سلامت قلب و عروق اهمیت دارند.

آنتی اکسیدان های سیر و عسل چگونه از سلول ها محافظت می کنند؟

بدن انسان به طور طبیعی در معرض فرایندهایی قرار دارد که می توانند باعث ایجاد ترکیبات اکسیدکننده شوند. عوامل محیطی مانند آلودگی هوا و استرس نیز می توانند به این وضعیت اضافه شوند. آنتی اکسیدان ها به مقابله با این فرایندها و محافظت از سلول ها در برابر آسیب اکسیداتیو کمک می کنند.

بیشتر بخوانید:  این غذاها را با هم نخورید! 

هم سیر و هم عسل حاوی ترکیبات آنتی اکسیدانی هستند. سیر، به ویژه در حالت تازه و خردشده، مجموعه ای از ترکیبات گیاهی را در خود دارد و عسل نیز حاوی موادی مانند فلاونوئیدها و پلی فنول هاست.

میزان و نوع این ترکیبات به عواملی مانند نوع سیر، روش فرآوری و نوع عسل بستگی دارد. بنابراین نمی توان همه انواع سیر یا عسل را از نظر قدرت آنتی اکسیدانی یکسان دانست.

خاصیت ضدالتهابی سیر و عسل

التهاب بخشی طبیعی از واکنش دفاعی بدن است و در بسیاری از شرایط به محافظت از بافت ها کمک می کند. مشکل زمانی ایجاد می شود که فرایندهای التهابی برای مدت طولانی ادامه پیدا کنند.

برخی ترکیبات موجود در سیر و عسل دارای ویژگی هایی هستند که می توانند در تنظیم فرایندهای مرتبط با التهاب نقش داشته باشند. به همین دلیل، قرار دادن این مواد غذایی در یک رژیم غذایی متنوع می تواند از نظر دریافت ترکیبات گیاهی مفید باشد.

البته مصرف سیر و عسل را نباید درمان مستقیم بیماری های التهابی در نظر گرفت. اگر التهاب ناشی از یک بیماری مشخص باشد، تشخیص علت و درمان مناسب همچنان اهمیت اصلی را دارد.

بهترین روش استفاده از سیر چیست؟

سیر را می توان به روش های مختلفی مصرف کرد؛ از اضافه کردن آن به غذا گرفته تا استفاده در سس، سالاد و انواع چاشنی ها.

اگر هدف استفاده بیشتر از ترکیبات فعال سیر باشد، خرد کردن یا له کردن سیر تازه اهمیت دارد. این کار به آزاد شدن آلیسین کمک می کند. به همین دلیل، سیر تازه خردشده می تواند گزینه مناسبی برای اضافه شدن به غذاها و سس های خانگی باشد.

پودر سیر نیز حاوی ترکیبات مفید است، اگرچه ترکیب و مقدار مواد فعال آن می تواند با سیر تازه متفاوت باشد. عصاره سیر کهنه نیز به عنوان یک فرآورده مورد استفاده قرار می گیرد و ترکیبات آن با سیر خام تفاوت هایی دارد.

در مقابل، روغن سیر بیشتر می تواند به عنوان یک ماده طعم دهنده مورد استفاده قرار گیرد و نباید انتظار داشت که از نظر ترکیبات فعال دقیقا همان ویژگی های سیر تازه را داشته باشد.

عسل را چگونه مصرف کنیم؟

عسل را می توان به صورت ساده مصرف کرد یا آن را به نوشیدنی ها و غذاهای مختلف اضافه کرد. یکی از کاربردهای شناخته شده آن، استفاده برای تسکین سرفه و تحریک گلو است.

یک قاشق عسل را می توان به تنهایی مصرف کرد یا آن را در یک نوشیدنی گرم مانند چای حل کرد. عسل می تواند با ایجاد پوششی آرام کننده روی بافت های تحریک شده گلو، به کاهش ناراحتی کمک کند.

افزون بر مصرف خوراکی، عسل پزشکی در برخی کاربردهای پوستی نیز مورد استفاده قرار می گیرد. به عنوان نمونه، برخی انواع عسل پزشکی می توانند برای مراقبت از زخم ها، سوختگی های جزئی یا تحریکات پوستی به کار بروند. برای این کاربردها باید از عسل پزشکی و استریل شده استفاده کرد، نه هر نوع عسل خوراکی معمولی.

ترکیب سیر و عسل؛ چگونه آن را وارد رژیم غذایی کنیم؟

ترکیب شیرینی عسل و طعم تند و معطر سیر می تواند افزون بر ایجاد طعمی متفاوت، راهی ساده برای اضافه کردن هر دو ماده به رژیم غذایی باشد.

یکی از ساده ترین روش ها استفاده از آن ها در سس سالاد است. می توان روغن زیتون، سرکه بالزامیک و مقداری سبزی خشک را با سیر تازه خردشده و کمی عسل ترکیب کرد. عسل تندی و ترشی سس را متعادل می کند و سیر نیز طعم و عطر بیشتری به آن می دهد.

مواد را می توان داخل یک شیشه تمیز ریخت، در آن را بست و خوب تکان داد تا سس یکدست شود.

سیر تخمیرشده در عسل

یکی دیگر از روش های شناخته شده، قرار دادن حبه های سیر در عسل و اجازه دادن به تخمیر آن هاست. در این روش، حبه های پوست کنده سیر داخل یک شیشه تمیز قرار می گیرند و عسل روی آن ها ریخته می شود.

برای این کار باید حبه های سیر کاملا با عسل پوشانده شوند. در روزهای نخست ممکن است درون شیشه حباب هایی ایجاد شود که نشانه آغاز فرایند تخمیر است. گاز تولیدشده نیز می تواند باعث افزایش فشار داخل شیشه شود، بنابراین باز کردن در شیشه برای خارج کردن گاز و هم زدن محتویات اهمیت دارد.

با این حال، تهیه مواد غذایی تخمیری در خانه نیازمند رعایت دقیق اصول بهداشتی و شرایط مناسب تخمیر است. اگر شرایط نگهداری یا فرایند تخمیر به درستی انجام نشود، خطر رشد میکروارگانیسم های نامطلوب وجود دارد. از این رو، نباید صرفا بر دستورهای اینترنتی یا روش های سنتی تکیه کرد.

ماریناد سیر و عسل برای مرغ و ماهی

سیر و عسل می توانند در تهیه یک ماریناد ساده برای مرغ، ماهی و حتی سبزیجات نیز استفاده شوند.

برای تهیه این ترکیب می توان سیر تازه خردشده یا پودر سیر را با عسل، سس سویا کم نمک و کمی روغن زیتون مخلوط کرد. در صورت تمایل می توان سبزی های تازه یا خشک و ادویه های مورد علاقه را نیز به آن اضافه کرد.

مرغ یا ماهی را می توان با این ترکیب پوشاند و حداقل یک ساعت در یخچال قرار داد تا طعم مواد جذب شود. حتی می توان برخی مواد غذایی مانند مرغ را پس از آماده سازی و ماریناد کردن، به صورت مناسب بسته بندی و برای مصرف آینده منجمد کرد.

عوارض احتمالی مصرف سیر و عسل

طبیعی بودن یک ماده غذایی به این معنا نیست که مصرف آن برای همه افراد بدون محدودیت است. سیر و عسل نیز در برخی افراد می توانند باعث عوارض یا واکنش های نامطلوب شوند. این موضوع به مقدار مصرف، شرایط جسمی فرد و حتی داروهای مورد استفاده بستگی دارد.

سیر و احتمال تداخل با داروها

مصرف مقدار زیاد سیر، به خصوص مکمل های سیر، می تواند خاصیت رقیق کننده خون داشته باشد و احتمال خونریزی را افزایش دهد.

به همین دلیل، افرادی که داروهای رقیق کننده خون یا داروهایی با اثر مشابه مصرف می کنند، باید پیش از استفاده از مکمل های سیر با پزشک یا داروساز مشورت کنند. از جمله داروهایی که ممکن است با سیر تداخل داشته باشند می توان به آسپرین، وارفارین و کلوپیدوگرل اشاره کرد.

برخی افراد نیز ممکن است به سیر واکنش آلرژیک نشان دهند. در صورت بروز علائمی مانند واکنش پوستی، تورم یا مشکلات تنفسی پس از مصرف، باید مصرف آن متوقف شود و در صورت شدید بودن علائم، مراقبت پزشکی دریافت شود.

آیا عسل برای افراد مبتلا به دیابت مناسب است؟

عسل اگرچه یک ماده طبیعی است، اما همچنان حاوی قند است و می تواند باعث افزایش قند خون شود. بنابراین افراد مبتلا به دیابت نباید تصور کنند که عسل به دلیل طبیعی بودن، تاثیری بر قند خون ندارد.

مقدار مصرف عسل باید متناسب با برنامه غذایی و شرایط فرد باشد و افرادی که دیابت دارند بهتر است درباره میزان مناسب مصرف آن با پزشک یا متخصص تغذیه مشورت کنند.

عسل همچنین می تواند در برخی افراد باعث واکنش های آلرژیک شود. افرادی که به گرده گیاهان یا برخی فرآورده های مرتبط با زنبورها حساسیت دارند، باید در مصرف عسل احتیاط کنند.

واکنش آلرژیک ممکن است با علائمی مانند خس خس سینه، سرفه، تورم صورت یا گلو، سرگیجه، تهوع، استفراغ، ضعف، غش، تعریق یا واکنش های پوستی همراه باشد. در موارد شدید، ضربان قلب نیز ممکن است دچار بی نظمی شود و فرد به مراقبت فوری پزشکی نیاز داشته باشد.

چرا نباید به نوزاد زیر یک سال عسل داد؟

یکی از مهم ترین هشدارها درباره مصرف عسل مربوط به نوزادان است. نباید به کودکان زیر یک سال عسل داد؛ حتی مقدار بسیار کمی از آن.

عسل ممکن است حاوی هاگ های باکتری Clostridium botulinum باشد. دستگاه گوارش نوزادان هنوز به طور کامل برای مقابله با این هاگ ها آماده نیست و در شرایطی ممکن است این باکتری در روده رشد کرده و سم تولید کند. این وضعیت می تواند باعث بوتولیسم نوزادی شود؛ بیماری نادری که می تواند جدی و خطرناک باشد.

به همین دلیل، عسل نباید در رژیم غذایی نوزادان زیر یک سال قرار گیرد.

سیر و عسل؛ مفید، اما نه معجزه آسا

سیر و عسل هر دو مواد غذایی ارزشمندی هستند که می توانند ترکیبات گیاهی و مغذی مختلفی را وارد رژیم غذایی کنند. سیر به خاطر ترکیباتی مانند آلیسین و عسل به دلیل آنتی اکسیدان ها و ویژگی های ضد میکروبی خود مورد توجه قرار گرفته اند.

با این حال، نباید فواید احتمالی این دو ماده را به درمان بیماری ها تعمیم داد. مصرف سیر و عسل می تواند در کنار تغذیه متعادل و سبک زندگی سالم قرار بگیرد، اما جایگزین دارو، درمان پزشکی یا توصیه پزشک نیست.

همچنین اگر قصد استفاده از مکمل های سیر یا فرآورده های غلیظ عسل را دارید، به خصوص در صورت مصرف دارو، ابتلا به بیماری زمینه ای یا داشتن سابقه آلرژی، بهتر است پیش از مصرف با پزشک یا داروساز مشورت کنید.

در نهایت، ساده ترین راه برای بهره مند شدن از این دو ماده، گنجاندن متعادل آن ها در رژیم غذایی است؛ سیر تازه در غذاها و عسل در حد متناسب با نیاز غذایی فرد. قرار دادن این مواد در یک الگوی غذایی متنوع، منطقی تر از نگاه کردن به آن ها به عنوان یک درمان معجزه آساست.
منبع: عصرایران