به گزارش خبرنگار اقتصادی تابناک، در حالی که دنیا از خودروهای هوشمند میگوید، ایرانخودرو با افتخار، سـیستم آپشنزدایی را به اوج رسانده است و با عرضه دنا پلاس با رینگ فولادی و ۲۰۷ با فرمان هیدرولیک، به دنبال تنوعسازی مصنوعی برای گرانفروشی است تا به جای ارتقای کیفیت، با حذف امکانات اولیه، مشتری را مجبور به پذیرش محصولات ناقص خود کند.
بر اساس جدول مندرج در بخشنامه، کل حجم عرضه برای تمامی محصولات در سراسر کشور تنها ۲۵,۲۰۰ دستگاه اس درحالی که در کشوری که تقاضای سالانه خودرو بیش از ۱.۵ میلیون دستگاه برآورد میشود و میلیونها متقاضی انباشته در صف خریداست، عرضه ۲۵ هزار دستگاه برای یک مرحله فروش که به معنی «عرضه قطرهچکانی» است و این حجم ناچیز نه تنها ترمز قیمتها در بازار آزاد را نمیکشد، بلکه به دلیل ایجاد صفهای میلیونی، حس نایابی کالا را تقویت و به موج جدید التهاب قیمتها در بازار آزاد دامن میزند.
چگونه ایرانخودرو با حذف امکانات پایه، سود خود را می برد؟
اما نکته مهم در جدول ارائه شده، شیوه توزیع سهمیهها است؛ به طوری که در طرح عادی ۷,۵۶۰ دستگاه (فقط ۳۰ درصد) ، طرح جوانی جمعیت ۱۲,۶۰۰ دستگاه (۵۰ درصد)، طرح خودروهای فرسوده ۵,۰۴۰ دستگاه (۲۰ درصد) ظرفیت ارائه شده است در حالی که عموم جامعه در «طرح عادی» ثبتنام میکنند، تنها ۳۰ درصد از عرضه کل و کمتر از ۸ هزار خودرو به آن اختصاص یافته است. که این مساله شانس موفقیت مردم عادی را به زیر ۱ درصد میرساند و در مقابل، بازار سیاه «فروش کارت ملی مادران» و «امتیاز خودروی فرسوده» را داغ میکند.
نگاهی به فهرست کدکلاسها و مشخصات خودروها سیاست تنزل کیفیت و آپشنزدایی را پررنگ می کند برای مثال تفکیک دنا پلاس دستی به دو کد ۷۰۹۰۷ (رینگ آلومینیومی) و ۷۰۹۰۸ (رینگ فولادی) یا ارائه ۲۰۷ با رینگ فولادی نشان می دهد که خودروساز خودرویی با کلاس قیمتی دنا پلاس را با رینگ فولادی عرضه میکند تا رینگ آلومینیومی را به عنوان گزینهای گرانتر تحویل دهد یا از هزینهها کاهش دهد.
راه سریع برای انتقال خودرو به پارکینگ دلالان!
همچنین بازی با فرمان برقی و هیدرولیک به گزینه ای جدی شده است برای مثال ارائه ۲۰۷ با فرمان هیدرولیک (کد ۶۰۴۰۹) در کنار فرمان برقی (کد ۶۰۴۱۲) نشان میدهد خودروساز همچنان به جای استانداردسازی امکانات پایه، از عدم وجود امکانات اولیهای مثل فرمان برقی یا رینگ مناسب جهت تنوعسازی مصنوعی قیمت استفاده میکند.
البته XU۷P تخصیص ۳,۰۰۰ دستگاه به سورن پلاس با موتور XU۷P؛ موتوری که از نظر فناوری قدیمی و پرمصرف بوده و با استانداردهای مدرن مصرف سوخت و محیط زیست فاصله دارد نیز خود جای سوال دارد.
نکته مهم دیگر اینکه در شرایط فروش فوری باید کل وجه خودرو در زمان فراخوان و به قیمت روز واریز شود درحالی که این شرط به ایرانخودرو اجازه میدهد که تا زمان صدور فراخوان، قیمتها را به صورت یکطرفه افزایش دهد و خریدار در زمان ثبتنام اولیه، ابهام کامل نسبت به قیمت نهایی دارد که تمام ریسک تورمی و مصوبات افزایش قیمت شورای رقابت یا سازمان حمایت مستقیماً به دوش مشتری ریخته می شود.
مساله دیگر اینکه وقتی ایران خودرو ادعا میکند قیمت قطعی است، اما می گوید که برندگان از طریق قرعهکشی انتخاب میشوند و وقتی عرضه (مثلاً ۲۵ هزار دستگاه) در برابر تقاضای میلیونی است، «قیمت قطعی» عملاً معنایی ندارد؛ چراکه ۹۹٪ مردم هرچقدر هم قیمت قطعی باشد، باز هم خودرو نمیگیرند و این عبارت صرفاً برای آرام کردن بازار و ایجاد حس امنیت کاذب در متقاضیان است در حالی که حقیقت این است که دسترسی به خودرو همچنان یک «شانس» است، نه یک حق خرید.
البته با اینکه وعده تحویل ۳۰ روزه بسیار جذاب به نظر میرسد، اما سوابق بدعهدی ایرانخودرو نشان داده است که این زمانبندیها اغلب با تأخیر مواجه میشوند و تحویل سریع در تعداد کم فقط باعث میشود دلالان سریعتر خودرو را از کارخانه بگیرند و با قیمتهای نجومی در بازار آزاد بفروشند.
گذشته از آن ، علت اینکه اعلام شده است «نیازی به بلوکه کردن حساب نیست»، شاید درنگاه اول امری تسهیلگرانه باشد اما یک هدف استراتژیک دارد و آن این است که وقتی بلوکه حساب حذف میشود، تعداد ثبتنامکنندگان افزایش یافته و این کار باعث میشود ایرانخودرو بتواند ادعا کند «میلیونها نفر ثبتنام کردند» و سپس با قرعهکشی، تعداد اندکی را انتخاب کرده است .
