بیت کوین برای بسیاری از سرمایهگذاران اولیه ثروت هنگفتی به همراه داشته، اما روی دیگر این بازار داستان کسانی است که داراییهای چند میلیون یا حتی چند میلیارد دلاری خود را بهدلیل اشتباهاتی گاه بسیار ساده از دست دادهاند. فراموشکردن یک رمز عبور، دور انداختن هارددیسک یا اعتماد به فردی که خود را پشتیبان فنی معرفی کرده، در برخی موارد کافی بوده تا هزاران بیت کوین برای همیشه از دسترس صاحبانشان خارج شود.
- هارددیسکی که صدها میلیون دلار بیت کوین را میان زبالهها دفن کرد
- تنها دو فرصت برای دسترسی به بیش از ۷ هزار بیت کوین
- ۹,۰۰۰ بیت کوینی که غیرقابل دسترس هستند!
- حمله فیشینگ و از دست رفتن ۱۰۰ هزار بیت کوین
- ۱,۴۰۰ بیت کوین میان وسایل دورریختنی
- ۵۳۳ بیت کوین در لپتاپی که هرگز پیدا نشد
- یک فرمت اشتباه و از دست رفتن ۸۰۰ بیت کوین
- فایلی که با یک اشتباه ۴۰۰ بیت کوین را قفل کرد
- نقطه مشترک همه این اشتباهها چیست؟
از دست رفتن کلید خصوصی در شبکه بیت کوین میتواند به معنی از دست رفتن همیشگی دسترسی به دارایی باشد؛ اتفاقی که در طول سالها، میلیونها دلار بیت کوین را عملاً غیرقابلاستفاده کرده است. در این مطلب، بر اساس گزارشی از بیت کوین دات کام (Bitcoin.com) هشت نمونه از بزرگترین داراییهای بیت کوینی ازدسترفته را مرور میکنیم؛ مواردی که ارزش برخی از آنها با قیمتهای فعلی به صدها میلیون و حتی چند میلیارد دلار میرسد!
هارددیسکی که صدها میلیون دلار بیت کوین را میان زبالهها دفن کرد
ماجرای جیمز هاولز (James Howells) یکی از معروفترین نمونههای بیت کوینهای ازدسترفته است. او که در نیوپورت ولز زندگی میکرد و از سال ۲۰۰۹ به استخراج بیت کوین مشغول بود، هنگام مرتبکردن وسایل خانه، هارددیسک لپتاپش را به اشتباه دور انداخت؛ هاردی که کلیدهای خصوصی حدود ۷,۵۰۰ تا ۸,۰۰۰ بیت کوین روی آن ذخیره شده بود.
ارزش داراییهای هاولز، با در نظر گرفتن قیمت بیت کوین در زمان نگارش این مطلب، حدود ۵۷۸ میلیون دلار برآورد میشود. هاولز در سالهای بعد بارها تلاش کرد برای جستوجوی محل دفن زبالهای که احتمال میداد هارددیسک در آن باشد مجوز بگیرد، اما با وجود بیش از یک دهه پیگیری، موفق به انجام این کار نشد.ید.
تنها دو فرصت برای دسترسی به بیش از ۷ هزار بیت کوین
استفان توماس (Stefan Thomas)، برنامهنویسی که ۷,۰۰۲ بیت کوین در اختیار داشت، کلید خصوصی دارایی خود را روی یک حافظه USB رمزگذاریشده از نوع آیرون کی (IronKey) ذخیره کرده بود. دردسر از جایی شروع شد که کاغذ حاوی رمز عبور این دستگاه را گم کرد و دیگر نتوانست به بیت کوینهایش دسترسی پیدا کند.
آیرون کی فقط ۱۰ بار اجازه واردکردن رمز اشتباه را میدهد و توماس تاکنون هشت بار تلاش ناموفق داشته است. به این ترتیب، تنها دو فرصت دیگر برای بازکردن حافظه و دسترسی به بیت کوینهایی با ارزش تقریبی ۵۴۰ میلیون دلار برای او باقی مانده است. او فعلاً دست از امتحانکردن رمزهای احتمالی کشیده تا این دو فرصت آخر را هم از دست ندهد.
۹,۰۰۰ بیت کوینی که غیرقابل دسترس هستند!
یکی از این موارد به کاربری مربوط میشود که پس از مدتی، یک نسخه پشتیبان قدیمی از کیف پول خود را بازیابی کرد. اما این نسخه همه اطلاعات لازم برای دسترسی به بیت کوینهای او را در خود نداشت و همین موضوع باعث شد بخشی از داراییاش برای همیشه از دسترس خارج شود.
این کاربر در مجموع دسترسی به ۹,۰۰۰ بیت کوین، به ارزش فعلی حدود ۶۹۴ میلیون دلار، را از دست داد. نکته عجیب این بود که همچنان میتوانست بیت کوینهای خود را روی بلاک چین ببیند، اما دیگر امکان انتقال یا خرجکردن آنها را نداشت.
حمله فیشینگ و از دست رفتن ۱۰۰ هزار بیت کوین
بزرگترین رقم این فهرست به داستان زنی به نام سامانتا، کشاورزی در ایالت میزوری آمریکا، مربوط میشود. او در سال ۲۰۱۰ بهعنوان بازپرداخت هزینه داروهای دامپزشکی از یک فروشنده اروپایی، ۱۰۰ هزار بیت کوین دریافت کرده بود؛ داراییای که با قیمتهای فعلی ارزشی در حدود ۷.۷ میلیارد دلار دارد.
سامانتا آشنایی زیادی با شیوه نگهداری بیت کوین نداشت و در نهایت قربانی یک حمله فیشینگ شد. او تصور میکرد با بخش پشتیبانی فنی در ارتباط است و به همین دلیل کلیدهای خصوصی خود را در اختیار فرد دیگری قرار داد. البته این ماجرا بر اساس روایت منتشرشده درباره یکی از مشتریان نویسنده نقل شده و شواهد آنچین مستقلی برای تأیید آن ارائه نشده است.
۱,۴۰۰ بیت کوین میان وسایل دورریختنی
کمپبل سیمپسون (Campbell Simpson)، چهره استرالیایی حوزه رسانه و فناوری اطلاعات، در سال ۲۰۱۰ در ازای انجام کاری مقداری بیت کوین دریافت کرده بود؛ زمانی که این ارز دیجیتال هنوز برای بسیاری ناشناخته بود.
سالها بعد، سیمپسون هنگام دورریختن وسایل قدیمی خود، هارددیسکی را که کیف پول بیت کوینش روی آن قرار داشت نیز همراه کابلها، حافظههای USB و قطعات کامپیوتری کنار گذاشت. حدود ۱,۴۰۰ بیت کوین به این شکل از دست رفت؛ داراییای که امروز نزدیک به ۱۰۷ میلیون دلار ارزش دارد.
۵۳۳ بیت کوین در لپتاپی که هرگز پیدا نشد
کاربری با نام شوتوکان (Shotukan) در سال ۲۰۲۰ در ردیت تعریف کرد که دسترسی به ۵۳۳ بیت کوین خود را از دست داده است. او این بیت کوینها را در سال ۲۰۱۰ خریده بود و کیف پولش روی لپتاپی قرار داشت که بعدها آن را به برادرش داد.
برادر شوتوکان در سال ۲۰۱۹ درگذشت و او پس از آن تلاش کرد لپتاپ یا هارد حاوی کیف پول را میان وسایل برادرش پیدا کند، اما جستوجوهایش بینتیجه ماند. به گفته او، احتمال دارد این وسیله همراه سایر وسایل دور ریخته شده باشد. ارزش فعلی ۵۳۳ بیت کوین ازدسترفته حدود ۴۱ میلیون دلار برآورد میشود.
یک فرمت اشتباه و از دست رفتن ۸۰۰ بیت کوین
گابریل ابد (Gabriel Abed)، کارآفرین اهل باربادوس، دسترسی به ۸۰۰ بیت کوین خود را بهدلیل یک اشتباه ساده از دست داد. یکی از همکارانش لپتاپ او را بهاشتباه فرمت کرد؛ لپتاپی که کلیدهای خصوصی این بیت کوینها روی آن ذخیره شده بود.
ابد این بیت کوینها را در سال ۲۰۱۱ به دست آورده بود. البته تمام داراییاش را روی همین لپتاپ نگهداری نمیکرد و برای کاهش ریسک، بیت کوینهای خود را بین چند کیف پول تقسیم کرده بود. نکته جالب اینجاست که همان ۸۰۰ بیت کوین ازدسترفته با قیمتهای فعلی حدود ۶۴.۷۶ میلیون دلار ارزش دارد.
فایلی که با یک اشتباه ۴۰۰ بیت کوین را قفل کرد
دیوید آراخامیا (Davyd Arakhamia)، سیاستمدار و نماینده پارلمان اوکراین، نیز بهدلیل یک اشتباه به کلیدهای خصوصی بیت کوینهای خود دسترسی ندارد. او فایلی را که حاوی کلیدهای خصوصیاش بود بهاشتباه رمزگذاری کرد، زیرا تصور میکرد با یک فایل فیلم روبهرو است.
این اشتباه دسترسی او به ۴۰۰ بیت کوین را از بین برد؛ داراییای که با قیمتهای فعلی حدود ۳۲ میلیون دلار ارزش دارد. آراخامیا از افرادی بود که در سالهای ابتدایی فعالیت بیت کوین، این ارز دیجیتال را بهعنوان روش پرداخت دریافت میکرد.
نقطه مشترک همه این اشتباهها چیست؟
وجه مشترک همه این ماجراها یک نکته ساده است: در نگهداری شخصی بیت کوین، کنترل دارایی کاملاً در اختیار خود کاربر است و مسئولیت حفظ دسترسی به آن هم بر عهده خود اوست. اگر کلید خصوصی یا اطلاعات لازم برای ورود به کیف پول از بین برود، معمولاً هیچ نهاد مرکزی یا راه بازیابی مطمئنی برای بازگرداندن دارایی وجود ندارد.
ابزارهای نگهداری و بازیابی بیت کوین در سالهای اخیر پیشرفتهتر شدهاند، اما خطای انسانی همچنان یکی از مهمترین خطرات خودحضانتی است. بیت کوینهایی که برای همیشه از دسترس خارج میشوند نیز عملاً از عرضه قابلاستفاده بازار کم میکنند؛ موضوعی که اهمیت نگهداری امن کلیدهای خصوصی را بیش از پیش نشان میدهد.
