در حالی که گمانهزنیها درباره آینده تنگه هرمز و نحوه مدیریت عبور و مرور دریایی همچنان ادامه دارد، یک منبع نزدیک به تیم مذاکرهکننده با تشریح آخرین وضعیت رایزنیهای تهران و مسقط، تأکید کرد که گفتوگوها درباره ترتیبات آینده این آبراه راهبردی صرفاً میان ایران و عمان در جریان است و هیچگونه مذاکرهای با آمریکا انجام نشده است.
این منبع با رد برخی ادعاها درباره نقش واشنگتن در روند مذاکرات اظهار داشت که چارچوب گفتوگوها از ابتدا بر پایه تعامل مستقیم ایران و عمان شکل گرفته و طرف آمریکایی نه تنها در این روند حضور ندارد، بلکه طی ماههای گذشته با اقدامات و مواضع خود تلاش کرده مسیر دستیابی به توافق را با مانع روبهرو کند.
به گفته این منبع، جمهوری اسلامی ایران از آغاز مذاکرات بر این موضع تأکید داشته که مسیر جنوبی ایجادشده در تنگه هرمز، که پس از بدعهدی آمریکا نسبت به تعهدات خود در تفاهم پایان جنگ شکل گرفت، فاقد مشروعیت حقوقی است و نمیتواند جایگزین ترتیبات پیشین شود. از نگاه تهران، هرگونه تلاش برای تثبیت این مسیر، تعرض به حقوق حاکمیتی ایران تلقی شده و با مخالفت قاطع جمهوری اسلامی مواجه خواهد شد.
این منبع افزود: مذاکرات جاری میان تهران و مسقط بر دستیابی به سازوکاری متمرکز است که ضمن تأمین کامل حقوق و ملاحظات حاکمیتی ایران، نگرانیهای طرف عمانی را نیز برطرف کند. با این حال، مداخلات آمریکا و برخی بازیگران منطقهای، از جمله ارسال پیامهای متناقض و اعمال فشار بر برخی طرفهای مرتبط، روند گفتوگوها را با کندی مواجه کرده است.
وی تصریح کرد: اگر این مداخلات از ابتدا وجود نداشت، امکان دستیابی به توافق میان ایران و عمان در مدتزمان کوتاهتری فراهم بود، اما همچنان نگرانیهایی درباره تلاش برخی بازیگران خارجی برای طولانی کردن مذاکرات یا ایجاد اخلال در روند توافق وجود دارد.
این منبع در پایان با تأکید بر اینکه توافق احتمالی میان ایران و عمان بهتنهایی به معنای بازگشت شرایط عادی به تنگه هرمز نخواهد بود، خاطرنشان کرد: از دیدگاه تهران، ریشه بحران کنونی در نقض تعهدات آمریکا و اقدامات خصمانه علیه ایران قرار دارد؛ از این رو، تنها در صورت توقف این اقدامات، اجرای کامل تعهدات و فراهم شدن الزامات امنیتی، امکان بازگشت تنگه هرمز به شرایط پایدار و عادی فراهم خواهد شد.
